Shloka 1
Go-apahāra (Cattle Theft), Go-dāna (Cow-Gift), and Suvarṇa-dakṣiṇā (Gold Fee): Karmic Consequence and Purificatory Merit
: डि् सप्ततितमो< ध्याय: ब्राह्मगके धनका अपहरण करनेसे होनेवाली हानिके विषयमें दृष्टान्तके रूपमें राजा नृगका उपाख्यान भीष्म उवाच अन्रैव कीर्त्यते सद्धरिब्राह्मणस्वाभिमर्शने । नृगेण सुमहत् कृच्छों यदवाप्तं कुरूद्गह,भीष्मजी कहते हैं--कुरुश्रेष्ठट इस विषयमें श्रेष्ठ पुरुष वह प्रसंग सुनाया करते हैं, जिसके अनुसार एक ब्राह्मणके धनको ले लेनेके कारण राजा नृगको महान् कष्ट उठाना पड़ा था
bhīṣma uvāca | atraiva kīrtyate sadbhir brāhmaṇasvābhimarśane | nṛgeṇa sumahat kṛcchro yad avāptaṃ kurūdvaha ||
ภีษมะกล่าวว่า “ในเรื่องนี้เอง บัณฑิตผู้ประพฤติดีมักเล่าเหตุการณ์เป็นอุทาหรณ์ เพื่อชี้ให้เห็นโทษหนักของการล่วงละเมิดสิทธิอันชอบธรรมในทรัพย์ของพราหมณ์. โอ ผู้ประเสริฐแห่งวงศ์กุรุ เรื่องนั้นกล่าวว่า พระราชานฤคะต้องประสบทุกข์ใหญ่หลวง เพราะได้เอาทรัพย์ของพราหมณ์ไป (หรือทำให้มีการเอาไป).”
भीष्म उवाच
Educational Q&A
Even a king must scrupulously avoid taking or disturbing a Brahmin’s rightful property; violating this boundary is a serious adharma that brings heavy suffering and moral downfall.
Bhishma introduces an exemplum: the well-known account of King Nṛga, who endured great hardship because of an act connected with taking a Brahmin’s wealth. This sets up the forthcoming story as a warning within Bhishma’s dharma-instruction to Yudhiṣṭhira.