Shloka 28

अध्याय ५६ — च्यवन–कुशिकसंवादः

Cyavana–Kuśika Dialogue on Lineage, Conflict, and Transmission

Devanagari script

तथेति च प्राह नृपो निर्विशडुकस्तपोधनम्‌ । क्रीडारथो<स्तु भगवन्नुत सांग्रामिको रथ:,तब राजाने निःशंक होकर उन तपोधनसे कहा--“बहुत अच्छा, भगवन्‌! क्रीड़ाका रथ तैयार किया जाय या युद्धके उपयोगमें आनेवाला रथ?”

Transliteration

tatheti ca prāha nṛpo nirviśaṅkas tapodhanam | krīḍāratho 'stu bhagavan uta sāṅgrāmiko rathaḥ ||

Translation

ครั้นแล้วพระราชาผู้สิ้นความกังขาได้ทูลแก่ฤๅษีผู้ทรงตบะว่า “เป็นดังนั้นเถิด ข้าแต่ภควन्! โปรดบอกเถิด—ควรจัดรถศึกเป็นรถสำหรับการละเล่นและอวดเกียรติ หรือเป็นรถที่เหมาะแก่การสงคราม?”

Word by Word

तथाthus, so

इतिthus (quotative marker)

चand

प्राहsaid, spoke

नृपःthe king

निर्विशङ्कःfree from doubt, unhesitating

तपोधनम्the ascetic rich in austerity (sage)

क्रीडारथःa play/pleasure chariot

अस्तुlet it be

भगवन्O venerable one, O Lord

उतor (alternatively)

साङ्ग्रामिकःpertaining to battle, warlike

रथःchariot

Speaker

भीष्म उवाच

Characters & Entities

Bhīṣma

the king (nṛpa)

the ascetic (tapodhana)

chariot (ratha)

sport chariot (krīḍāratha)

war chariot (sāṅgrāmikaratha)

Verse Rasa (Emotional Essence)

Sandhi Notes