Shloka 26
Dāyavibhāga (Inheritance Apportionment) and Household Precedence — Dialogue of Yudhiṣṭhira and Bhīṣma
यस्त्वत्र मन्त्रसमयो भारयपत्योर्मिथ: कृत: । तमेवाहुर्गरीयांसं यश्चासौ ज्ञातिभि: कृत:,पति और पत्नीमें भी परस्पर मन्त्रोच्चारणपूर्वक जो प्रतिज्ञा होती है वही श्रेष्ठ मानी जाती है, और यदि उसके लिये बन्धु-बान्धवोंका समर्थन प्राप्त हो तब तो और उत्तम बात है
yas tv atra mantrasamayo bhāryāpatyor mithaḥ kṛtaḥ | tam evāhur garīyāṁsaṁ yaś cāsau jñātibhiḥ kṛtaḥ ||
ภีษมะกล่าวว่า “ในบรรดาพันธะสมรสทั้งหลาย คำปฏิญาณที่สามีและภรรยากล่าวต่อกันโดยชอบตามพิธี พร้อมการสาธยายมนตร์ศักดิ์สิทธิ์ นับว่าเป็นพันธะที่หนักแน่นที่สุด และหากพันธะนั้นได้รับการยืนยันและสนับสนุนจากหมู่ญาติด้วย ก็ยิ่งน่าสรรเสริญกว่าเดิม เพราะเป็นการผสานสัตย์ปฏิญาณส่วนตนเข้ากับการรับรองของสังคมและความมั่นคงแห่งระเบียบ”
भीष्म उवाच
Educational Q&A
A marital bond is strongest when it is a mutual vow solemnized through proper ritual (mantra-recitation). Its ethical force becomes even firmer when the wider family (kinsmen) also affirms it, joining personal commitment with social responsibility.
Bhishma is instructing on dharma-related norms, explaining which kind of marital commitment is considered most authoritative: the spouses’ ritually sanctified mutual pledge, especially when supported by relatives.