Shloka 59
Aṣṭāvakra’s Visit to Kubera: Hospitality, Temptation, and the Ethics of Restraint (अष्टावक्र-वैश्रवणोपाख्यानम्)
वैशम्पायन उवाच एतान्यत्यदभुतान्येव कर्माण्यथ महात्मन:,युधिष्टिरं धर्मनिरधि पुरुहृतमिवेश्वर: । वैशम्पायनजी कहते हैं--जनमेजय! मुनियोंके कहे हुए महादेवजीके ये अद्भुत चरित्र सुनकर पाण्डुनन्दन युधिष्ठिरको बड़ा विस्मय हुआ। फिर बुद्धिमानोंमें श्रेष्ठ श्रीकृष्णने धर्मनिधि युधिष्ठिरसे उसी प्रकार कहा जैसे श्रीविष्णु देवराज इन्द्रसे कोई बात कहा करते हैं
vaiśampāyana uvāca | etāny atyadbhutāny eva karmāṇy atha mahātmanaḥ, yudhiṣṭhiraṃ dharmanidhiṃ puruhūtam iveśvaraḥ ||
ไวศัมปายนะกล่าวว่า “โอ้ ชนเมชยะ! ครั้นได้ฟังจากเหล่าฤๅษีถึงกิจอันอัศจรรย์ยิ่งของมหาเทวผู้มีมหาตมัน ยุธิษฐิระโอรสแห่งปาณฑุ—ขุมทรัพย์แห่งธรรม—ก็เต็มไปด้วยความพิศวง แล้วศรีกฤษณะ ผู้ประเสริฐในหมู่นักปราชญ์ ได้ตรัสแก่ยุธิษฐิระดุจที่พระวิษณุทรงตรัสแก่พระอินทร์ ผู้เป็นราชาแห่งเทวะอันผู้คนพร่ำวอน”
वैशम्पायन उवाच
Educational Q&A
The verse frames ethical instruction through reverent wonder: Yudhiṣṭhira’s amazement at Śiva’s extraordinary deeds becomes the doorway for Kṛṣṇa’s guidance. It suggests that dharma is best received with humility, attentiveness, and respect for divine exemplars, and that wise counsel should be delivered with the authority and clarity associated with divine instruction.
Vaiśampāyana narrates to King Janamejaya that, after hearing the sages’ account of Mahādeva’s marvelous acts, Yudhiṣṭhira is astonished. At that moment Kṛṣṇa—described as foremost among the wise—begins speaking to Yudhiṣṭhira, likened to the way Viṣṇu would address Indra.