Shloka 149
रुद्र-स्तवराजः (Rudra-Stavarāja) — Exempla of Śiva’s Boons and the Hymn’s Phalaśruti
विबुधोड5ग्रवर: सूक्ष्म: सर्वदेवस्तपोमय: । सुयुक्त: शोभनो वच्ञी प्रासानां प्रभवो5व्यय:
vāyudeva uvāca | vibudho 'gravaraḥ sūkṣmaḥ sarvadevas tapomayaḥ | suyuktaḥ śobhano vajrī prāsānāṁ prabhavo 'vyayaḥ ||
วายุเทพตรัสว่า “พระองค์ทรงเป็นเทพผู้รู้แจ้ง เป็นผู้เลิศในการรับส่วนแรกแห่งยัญพิธี; ทรงละเอียดลึกซึ้งในสภาวะ; ทรงเป็นรูปแห่งเทพทั้งปวง; ทรงประกอบด้วยตบะ. ทรงพร้อมสรรพเพื่อประทานพระกรุณาแก่ภักตะอยู่เสมอ ทรงเป็นมงคลโดยสภาวะ ทรงถือวัชระ; ทรงเป็นบ่อเกิดอันไม่เสื่อมสูญของศัสตราวุธนามว่า ‘ปราส’—ทรงอมตะไม่แปรผัน.”
वायुदेव उवाच
Educational Q&A
The verse teaches reverence for the divine as the convergence of many virtues: wisdom, subtlety, austerity, auspiciousness, and imperishability. Ethically, it frames true greatness as rooted in tapas (self-discipline) and benevolence toward devotees, not merely power.
Vāyudeva is describing a deity through a chain of epithets—highlighting sacrificial precedence, subtle divine nature, embodiment of all gods, ascetic power, weapon-bearing authority (vajra), and being the inexhaustible source of certain weapons (Prāsa).