Shloka 12
यदा धर्मों ग्लाति वंशे सुराणां तदा कृष्णो जायते मानुषेषु । धर्मे स्थित्वा स तु वै भावितात्मा परांक्ष लोकानपरांश्ष पाति
yadā dharmo glāti vaṁśe surāṇāṁ tadā kṛṣṇo jāyate mānuṣeṣu | dharme sthitvā sa tu vai bhāvitātmā parāṁś ca lokān aparāṁś ca pāti ||
เมื่อธรรมะเสื่อมถอยลงในวงศ์สกุลของเหล่าเทพ เมื่อนั้นพระกฤษณะย่อมอุบัติในหมู่มนุษย์ ทรงตั้งมั่นในธรรม มีจิตภายในบริสุทธิ์และบ่มเพาะแล้ว ทรงประพฤติตามธรรมนั้นด้วยพระองค์เอง ทรงฟื้นฟูให้ตั้งมั่น และทรงพิทักษ์ทั้งโลกเบื้องสูงและโลกเบื้องล่าง
भीष्म उवाच
Educational Q&A
The verse teaches that when dharma declines, a divinely guided figure like Krishna manifests among humans, personally embodies dharma, restores it through conduct and guidance, and thereby safeguards the moral-cosmic balance across all realms.
In Bhishma’s instruction (Anushasana Parva), he explains Krishna’s role as a restorer of dharma: Krishna takes birth in the human sphere at times of moral decline, lives rooted in righteousness, and acts to protect both higher and lower worlds.