Previous Verse
Next Verse

Shloka 20

अग्राहा: शाश्वत: कृष्णो लोहिताक्ष: प्रतर्दन: । प्रभूतस्त्रिककुब्धाम पवित्र मड़लं परम्‌

agrāhyaḥ śāśvataḥ kṛṣṇo lohitākṣaḥ pratardanaḥ | prabhūtas trikakubdhāma pavitra-maṇḍalaṁ param ||

ภีษมะกล่าวว่า: พระองค์พ้นจากการหยั่งถึงด้วยใจ เป็นนิรันดร์; กฤษณะ—พระผู้เป็นสุขสูงสุดผู้ดึงดูดดวงใจทั้งปวง; ผู้มีเนตรแดง; ประตัรทนะ ผู้ทำลายสรรพสัตว์ในกาลสิ้นยุค. พระองค์เปี่ยมด้วยญาณและอิศวรรยานุภาพ; เป็นที่พำนักและที่ค้ำจุนแห่งทิศทั้งสาม—เบื้องบน เบื้องล่าง และท่ามกลาง; เป็นผู้ชำระให้บริสุทธิ์แก่สรรพสิ่ง—แท้จริงคือมณฑลมงคลอันสูงสุด.

अग्राह्यःnot graspable; incomprehensible
अग्राह्यः:
Karta
TypeAdjective
Rootअग्राह्य
FormMasculine, Nominative, Singular
शाश्वतःeternal
शाश्वतः:
Karta
TypeAdjective
Rootशाश्वत
FormMasculine, Nominative, Singular
कृष्णःKrishna
कृष्णः:
Karta
TypeNoun
Rootकृष्ण
FormMasculine, Nominative, Singular
लोहिताक्षःred-eyed
लोहिताक्षः:
Karta
TypeAdjective
Rootलोहिताक्ष
FormMasculine, Nominative, Singular
प्रतर्दनःdestroyer; slayer
प्रतर्दनः:
Karta
TypeNoun
Rootप्रतर्दन
FormMasculine, Nominative, Singular
प्रभूतःabundant; mighty; endowed (with qualities)
प्रभूतः:
Karta
TypeAdjective
Rootप्रभूत
FormMasculine, Nominative, Singular
त्रिककुब्धामhaving/abiding in the three quarters (directions)
त्रिककुब्धाम:
Karta
TypeAdjective
Rootत्रिककुब्धामन्
FormMasculine, Nominative, Singular
पवित्रम्purifying; sacred
पवित्रम्:
Karta
TypeAdjective
Rootपवित्र
FormNeuter, Nominative, Singular
मण्डलम्circle; sphere; orb
मण्डलम्:
Karta
TypeNoun
Rootमण्डल
FormNeuter, Nominative, Singular
परम्supreme; highest
परम्:
Karta
TypeAdjective
Rootपर
FormNeuter, Nominative, Singular

भीष्म उवाच

B
Bhīṣma
K
Kṛṣṇa

Educational Q&A

The verse teaches that the Divine (here praised as Kṛṣṇa) transcends ordinary mental grasp, yet is the sustaining ground of the cosmos and the purifier of beings; devotion is grounded in recognizing both transcendence (agrāhya, śāśvata) and immanence (support of all directions, source of auspiciousness).

In Anuśāsana Parva, Bhīṣma continues his instruction and praise, offering a litany of divine epithets for Kṛṣṇa/Vāsudeva—describing his eternal nature, cosmic sovereignty, role in dissolution, and power to purify—within a broader discourse on dharma and sacred remembrance.