Next Verse

Shloka 1

Adhyāya 138: Vāyu’s Exempla on Brāhmaṇa-Prabhāva and a Cosmological Clarification

इस प्रकार श्रीमह्याभारत अनुशासनपर्वके अन्तर्गत दानधर्मपर्वमें दिग्गजोंका धर्मसम्बन रहस्यविषयक एक सौ बत्तीसवाँ अध्याय पूरा हुआ ॥/ १३२ ॥। न२9्च्स्स्ज्स्ि्स्सि ह्य ४-3 त्रयस्त्रिंशर्दाधिकशततमो< ध्याय: महादेवजीका धर्मसम्बन्धी रहस्य महेश्वर उवाच सारमुद्धृत्य युष्माभि: साधुधर्म उदाह्नत: । धर्मगुहामिदं मत्त: शुणुध्व॑ सर्व एव ह,(ऋषि, मुनि, देवता और पितरोंसे) महेश्वर बोले--तुमलोगोंने धर्मशास्त्रका सार निकालकर उत्तम धर्मका वर्णन किया है। अब सब लोग मुझसे धर्म-सम्बन्धी इस गूढ़ रहस्यका वर्णन सुनो

maheśvara uvāca | sāram uddhṛtya yuṣmābhiḥ sādhudharma udāhṛtaḥ | dharmaguhām idaṃ mattaḥ śṛṇudhva sarva eva ha ||

พระมหีศวรตรัสว่า “พวกท่านได้สกัดเอาสาระแล้วประกาศหนทางธรรมอันประเสริฐไว้แล้ว บัดนี้ท่านทั้งปวงจงฟังจากเราเถิด ถึงความลับอันลึกซึ้งเร้นอยู่ภายในแห่งธรรมะนี้”

सारम्essence
सारम्:
Karma
TypeNoun
Rootसार
FormMasculine, Accusative, Singular
उद्धृत्यhaving extracted
उद्धृत्य:
TypeVerb
Rootउद्-√हृ
FormAbsolutive (Gerund), Active
युष्माभिःby you (all)
युष्माभिः:
Karana
TypePronoun
Rootयुष्मद्
Form—, Instrumental, Plural
साधु-धर्मःgood/virtuous dharma
साधु-धर्मः:
Karta
TypeNoun
Rootसाधु + धर्म
FormMasculine, Nominative, Singular
उदाहृतःhas been stated/declared
उदाहृतः:
TypeVerb
Rootउद्-आ-√हृ
FormPast Passive Participle, Masculine, Nominative, Singular
धर्म-गुहाम्the cave/secret recess of dharma (i.e., hidden mystery of dharma)
धर्म-गुहाम्:
Karma
TypeNoun
Rootधर्म + गुहा
FormFeminine, Accusative, Singular
इदम्this
इदम्:
Karma
TypePronoun
Rootइदम्
FormNeuter, Accusative, Singular
मत्तःfrom me
मत्तः:
Apadana
TypePronoun
Rootअस्मद्
Form—, Ablative, Singular
शृणुध्वम्hear (you all)!
शृणुध्वम्:
TypeVerb
Root√श्रु
FormImperative, Second, Plural, Parasmaipada
सर्वेall (of you)
सर्वे:
Karta
TypeAdjective
Rootसर्व
FormMasculine, Nominative, Plural
एवindeed/just
एव:
TypeIndeclinable
Rootएव
indeed (emphatic particle)
:
TypeIndeclinable
Root

महेश्वर उवाच

M
Maheshvara (Śiva)
ṛṣi (sages)
M
muni (ascetics)
D
devatā (gods)
P
pitaraḥ (ancestors)