Shloka 33
Adhyāya 119: Vyāsa–Kīṭa-saṃvāda
Tapas-bala and karmic ascent across yoni
लोभाद् वा बुद्धिमोहाद् वा बलवीर्यार्थमेव च । संसर्गादथ पापानामधर्मरुचिता नृणाम्,लोभसे, बुद्धिके मोहसे, बल-वीर्यकी प्राप्तिके लिये अथवा पापियोंके संसर्गमें आनेसे मनुष्योंकी अधर्ममें रुचि हो जाती है
lobhād vā buddhimohād vā balavīryārtham eva ca | saṁsargād atha pāpānām adharmarucitā nṛṇām ||
ภีษมะกล่าวว่า ด้วยความโลภก็ดี ด้วยความหลงผิดแห่งปัญญาก็ดี ด้วยความใคร่ได้กำลังและความกล้าหาญก็ดี หรือด้วยการคบหาคนบาปก็ดี มนุษย์ย่อมเกิดความพอใจในอธรรม; ความอ่อนแอภายในและมิตรชั่วร่วมกันบิดเบือนใจให้เอนเอียงไปสู่ความไม่ชอบธรรม
भीष्म उवाच
Educational Q&A
Adharma arises not only from overt desire (greed) but also from inner confusion (deluded intellect), ambition for power, and especially from keeping the company of the wicked; therefore one should guard both one’s motives and one’s associations.
In Bhishma’s instruction on dharma (Anushasana Parva), he explains to the listener the psychological and social causes that lead people to develop a taste for unrighteous conduct, warning against greed, delusion, power-seeking, and corrupt companionship.