Shloka 21
Ādi Parva, Adhyāya 90 — Pūror Vaṃśa, Kuru-Pravara, and the Janamejaya Line
Genealogical Recitation
एतावन्मे विदितं राजसिंह ततो भ्रष्टो5हं नन्दनात् क्षीणपुण्य: । वाचो<5श्रौष॑ चान्तरिक्षे सुराणां सानुक्रोशा: शोचतां मां नरेन्द्र,राजशिरोमणे! मुझे इतना ही ज्ञात हो सका है। तदनन्तर पुण्य क्षीण हो जानेके कारण मैं नन्दनवनसे नीचे गिर पड़ा। नरेन्द्र! उस समय मेरे लिये शोक करनेवाले देवताओंकी अन्तरिक्षमें यह दयाभरी वाणी सुनायी पड़ी--
etāvan me viditaṃ rājasimha tato bhraṣṭo'haṃ nandanāt kṣīṇapuṇyaḥ | vāco'śrauṣaṃ cāntarikṣe surāṇāṃ sānukrośāḥ śocatāṃ māṃ narendra ||
โอ้ราชสีห์ ผู้เป็นยอดแห่งกษัตริย์ ข้ารู้ได้เพียงเท่านี้ ครั้นบุญสิ้นลง ข้าก็ตกจากนันทนะลงมา โอ้เจ้าแห่งมนุษย์ ขณะนั้นข้าได้ยินถ้อยคำอันเปี่ยมเมตตาของเหล่าเทพในท้องนภา ผู้กำลังคร่ำครวญถึงข้า
अष्टक उवाच
Educational Q&A
Heavenly enjoyment is not permanent; it lasts only as long as one’s accumulated puṇya remains. When merit is exhausted, one must fall, underscoring the Mahābhārata’s ethical emphasis on sustained dharma rather than reliance on finite rewards.
Aṣṭaka tells a king that he learned only this much: after his merit ran out, he fell from Indra’s Nandana grove. As he fell, he heard the gods in the sky speaking with compassion and sorrow about his fate.