Shloka 83
Śṛṅgī’s Curse on King Parikṣit
Parikṣit–Śṛṅgī–Takṣaka Causal Link
यथा नष्ट पुरा देवा गुढमग्निं गुहागतम् । इसलिये आज हमें अच्छी तरह विचार कर लेना चाहिये कि किस उपायसे हम सभी नाग कुशलपूर्वक रह सकते हैं। अब हमें व्यर्थ समय नहीं गँवाना चाहिये। हमलोगोंमें प्राय: सब नाग बुद्धिमान् और चतुर हैं। यदि हम मिल-जुलकर सलाह करें तो इस संकटसे छूटनेका कोई उपाय ढूँढ़ निकालेंगे; जैसे पूर्वकालमें देवताओंने गुफामें छिपे हुए अग्निको खोज निकाला था
śeṣa uvāca | yathā naṣṭāḥ purā devā gūḍham agniṁ guhāgatam |
เศษะกล่าวว่า “ดังครั้งโบราณเหล่าเทพได้ค้นพบไฟที่ซ่อนเร้นซึ่งเข้าไปอยู่ในถ้ำ ฉันใด บัดนี้เราก็พึงไตร่ตรองให้รอบคอบถึงอุบายที่ทำให้เหล่านาคทั้งปวงดำรงอยู่อย่างปลอดภัยฉันนั้น อย่าได้ปล่อยเวลาให้สูญเปล่า ในหมู่เราส่วนมากล้วนมีปัญญาและไหวพริบ หากร่วมกันปรึกษา ย่อมจักพบหนทางพ้นจากวิกฤตนี้ได้แน่”
शेष उवाच
Educational Q&A
In a crisis, one should act promptly and thoughtfully, relying on collective deliberation and shared intelligence rather than wasting time or falling into panic.
Śeṣa addresses the Nāgas, urging them to consult together to find a practical means of safety, illustrating his point with an analogy: the Devas once found the concealed fire (Agni) hidden in a cave.