Shloka 3
Garuḍa–Śakra Saṃvāda and the Retrieval of Amṛta (गरुड–शक्र संवादः अमृत-अपहरण-प्रसङ्गः)
ऋष यो ह्वात्र लम्बन्ते न हन््यामिति तानूषीन् । तपोरतान् लम्बमानान ब्रह्मर्षीनभिवीक्ष्य सः,तपस्यामें तत्पर हुए उन ब्रह्मर्षियोंको वटकी शाखामें लटकते देख गरुडने सोचा -- इसमें ऋषि लटक रहे हैं। मेरे द्वारा इनका वध न हो जाय। यह गिरती हुई शाखा इन ऋषियोंका अवश्य वध कर डालेगी।” यह विचारकर वीरवर पक्षिराज गरुडने हाथी और कछुएको तो अपने पंजोंसे दृढ़तापूर्वक पकड़ लिया और उन महर्षियोंके विनाशके भयसे झपटकर वह शाखा अपनी चोंचमें ले ली। उन मुनियोंकी रक्षाके लिये ही गरुडने ऐसा अदभुत पराक्रम किया था
ṛṣayo hvātra lambante na hanyāmīti tān ūṣīn | taporatān lambamānān brahmarṣīn abhivīkṣya saḥ |
ครั้นเห็นเหล่าพรหมฤๅษีผู้ตั้งมั่นในตบะห้อยอยู่กับกิ่งนั้นโดยคว่ำหน้า ครุฑก็รำพึงในใจว่า “เหล่าฤษีกำลังห้อยอยู่ ณ ที่นี้ อย่าให้เรากลายเป็นเหตุแห่งความตายของท่านทั้งหลายเลย กิ่งที่กำลังร่วงนี้จักฆ่าฤษีเหล่านี้เป็นแน่” คิดดังนั้นแล้ว พญาวิหคผู้กล้าหาญจึงตะปบช้างและเต่าไว้แน่นด้วยกรงเล็บ และด้วยความหวั่นเกรงต่อความพินาศของมหาฤษีทั้งหลาย เขาก็โผลงฉับพลัน คาบกิ่งนั้นไว้ด้วยจะงอยปาก ทั้งหมดนี้กระทำไปเพื่อคุ้มครองเหล่ามุนีเท่านั้น จึงปรากฏเป็นเดชานุภาพอันอัศจรรย์ของครุฑ
रौहिण उवाच
Educational Q&A
Even when pursuing great strength or a difficult task, one must remain vigilant about unintended harm—especially toward the innocent and the spiritually devoted. Garuḍa’s power is guided by dharma: restraint, compassion, and protection of sages.
Garuḍa notices ascetic Brahmarṣis hanging from a tree-branch and fears that the branch may fall and kill them, possibly making him the cause. He therefore secures his prey (elephant and tortoise) while also taking the branch in his beak to prevent the sages’ destruction, performing an extraordinary feat to protect them.