Shloka 44
देवसत्रे मृत्युनिरोधः, पूर्वेन्द्राणां मानुषावतरणम्, द्रौपदी-वरकथनम्
Suspension of Death at the Devasatra; Former Indras’ Human Descent; Draupadī’s Boon Etiology
अनागच्छत्सु पुत्रेषु भैक्षकालेडभिगच्छति । धार्तराष्ट्रहता न स्युर्विज्ञाय कुरुपुज्वा:
anāgacchatsu putreṣu bhaikṣakāle ’bhigacchati | dhārtarāṣṭrahatā na syur vijñāya kuru-puṅgavāḥ ||
ไวศัมปายนะกล่าวว่า— ครั้นถึงเวลาออกขอทานแล้ว แต่บุตรทั้งหลายยังไม่กลับมา กุนตีผู้ถูกความรักของมารดาครอบงำก็จมอยู่ในความกังวลนานาประการ และเริ่มหวั่นเกรงความพินาศของพวกเขา— “หรือว่าบุตรของธฤตราษฏระจำแนกได้ว่าเป็นปาณฑพผู้เลิศในหมู่กุรุ แล้วได้สังหารเสีย?”
वैशम्पायन उवाच
Educational Q&A
The verse highlights how adharma can arise within one’s own family: when rivalry dominates, even recognizing a kinsman may lead to violence. It also portrays the ethical weight of a mother’s protective concern, anticipating the larger collapse of kinship duties that culminates in the Kurukṣetra war.
As the time for alms passes and her sons have not returned, Kuntī becomes fearful. She suspects that Dhṛtarāṣṭra’s sons (the Kauravas) may have recognized the Pāṇḍavas and killed them, expressing foreboding about hostile intent within the Kuru family.