Mahabharata — Adi Parva, Shloka 68
Vāraṇāvata-prasaṃsā and the Pāṇḍavas’ Departure (वरणावत-प्रशंसा तथा पाण्डव-प्रयाणम्)
कालो वैनं विहरति क्रोधो वैनं हरत्युत । मैवं जीर्णमुपास्स्व त्वं सत्यं भवत्वपाकृधि
kālo vainam viharati krodho vainam haraty uta | maivaṁ jīrṇam upāssva tvaṁ satyaṁ bhavatv apākṛdhi ||
กาลเวลาย่อมทำให้สายสัมพันธ์นี้คลายลง และความโกรธก็อาจฉกฉวยมันไปได้ ฉะนั้นอย่ายึดถือหรือไว้วางใจในมิตรภาพที่กำลังร่วงโรย จงขจัดออกจากใจเสียซึ่งความคิดว่า “เราสองเคยเป็นสหายกัน” ให้เป็นความจริงดังนั้น—แล้ววางมันลง
वैशम्पायन उवाच
Educational Q&A
Friendship is fragile when eroded by time and anger; one should not blindly rely on a bond that has already weakened, and should consciously let go of sentimental claims of past friendship when circumstances have decisively changed.
In Vaiśampāyana’s narration, a speaker advises another person to abandon reliance on a deteriorated friendship, emphasizing that time and anger naturally dissolve such bonds and urging a clear, unsentimental break from the former relationship.