Previous Verse
Next Verse

Shloka 102

आदि पर्व, अध्याय 104 — कर्णोत्पत्ति, दानधर्म, वैकर्तन-नामकरण

Karna’s Birth, Gift-Ethic, and the Name Vaikartana

इस प्रकार श्रीमहाभारत आदिपरववके अन्तर्गत सम्भवपर्वमें विचित्रवीर्यका निधनविषयक एक सौ दोवाँ अध्याय पूरा हुआ

iti prakāraḥ śrīmahābhārata-ādiparvaṇi antar-gata-sambhava-parvaṇi vicitravīrya-nidhana-viṣayaka ekaśata-dvitīyo 'dhyāyaḥ pūrṇaḥ

ดังนี้ บทที่หนึ่งร้อยสองแห่งส่วนสัมภวะ (Sambhava) ในอาทิปรวะ (Ādi Parva) แห่งศรีมหาภารตะ ว่าด้วยการสิ้นพระชนม์ของพระราชาวิฉิตรวีรยะ (Vicitravīrya) ก็สิ้นสุดลง

इतिthus
इति:
TypeIndeclinable
Rootइति
प्रकारेणin this manner/way
प्रकारेण:
Karana
TypeNoun
Rootप्रकार
FormMasculine, Instrumental, Singular
श्रीvenerable, auspicious (honorific)
श्री:
TypeNoun
Rootश्री
FormFeminine, Nominative, Singular
महाभारतेin the Mahabharata
महाभारते:
Adhikarana
TypeNoun
Rootमहाभारत
FormNeuter, Locative, Singular
आदिbeginning; first
आदि:
TypeNoun
Rootआदि
FormMasculine, Nominative, Singular
पर्वणःof the Parva (book/section)
पर्वणः:
TypeNoun
Rootपर्वन्
FormNeuter, Genitive, Singular
अन्तर्गतincluded within
अन्तर्गत:
TypeAdjective
Rootअन्तर्गत
FormMasculine, Nominative, Singular
सम्भवin the Sambhava (section)
सम्भव:
Adhikarana
TypeNoun
Rootसम्भव
FormMasculine, Locative, Singular
पर्वणिin the Parva/section
पर्वणि:
Adhikarana
TypeNoun
Rootपर्वन्
FormNeuter, Locative, Singular
विचित्रवीर्यof Vichitravirya
विचित्रवीर्य:
TypeNoun
Rootविचित्रवीर्य
FormMasculine, Genitive, Singular
निधनdeath
निधन:
TypeNoun
Rootनिधन
FormNeuter, Nominative, Singular
विषयकconcerning; pertaining to
विषयक:
TypeAdjective
Rootविषयक
FormMasculine, Nominative, Singular
एकone
एक:
TypeAdjective
Rootएक
FormMasculine, Nominative, Singular
शतhundred
शत:
TypeNoun
Rootशत
FormNeuter, Nominative, Singular
द्वितीयsecond
द्वितीय:
TypeAdjective
Rootद्वितीय
FormMasculine, Nominative, Singular
अध्यायःchapter
अध्यायः:
Karta
TypeNoun
Rootअध्याय
FormMasculine, Nominative, Singular
पूर्णःcompleted
पूर्णः:
TypeAdjective
Rootपूर्ण
FormMasculine, Nominative, Singular
अभवत्was; became
अभवत्:
TypeVerb
Rootभू
FormImperfect (Laṅ), 3rd, Singular

वैशम्पायन उवाच

V
Vaiśampāyana
Ś
Śrī Mahābhārata
Ā
Ādi Parva
S
Sambhava Parva
V
Vicitravīrya

Educational Q&A

As a colophon, the verse primarily teaches how Itihāsa frames moral history through dynastic continuity: the death of a king is not merely personal tragedy but a structural rupture that raises questions of rightful succession, responsibility, and the preservation of the realm.

The narrator Vaiśampāyana marks the completion of a chapter in the Sambhava Parva that treats the demise of King Vicitravīrya. This formal ending indicates the close of that episode and prepares the text to move into the consequences for the Kuru lineage.