Shloka 19
Ādi Parva, Adhyāya 103 — Dhṛtarāṣṭra–Gāndhārī Vivāha: Proposal, Consent, and the Vow
सर्वा: कन्या: स कौरव्यो रथमारोप्य च स्वकम् | आमन्त्रय च स तान् प्रायाच्छीघ्रं कन्या: प्रगृह् ता:,'“राजाओ! मैं युद्धके लिये दृढ़ निश्चय करके यहाँ डटा हुआ हूँ।” परम पराक्रमी कुरुकुलश्रेष्ठ भीष्मजी उन महीपालों तथा काशिराजसे उपर्युक्त बातें कहकर उन समस्त कन्याओंको, जिन्हें वे उठाकर अपने रथपर बिठा चुके थे, साथ लेकर सबको ललकारते हुए वहाँसे शीघ्रतापूर्वक चल दिये
sarvāḥ kanyāḥ sa kauravyo ratham āropya ca svakam | āmantṛya ca sa tān prāyāc chīghraṃ kanyāḥ pragṛhītāḥ ||
ภีษมะวีรบุรุษแห่งกุรุได้อุ้มนางกุมารีทั้งปวงขึ้นรถศึกของตน แล้วกล่าวท้าทายเหล่ากษัตริย์ทั้งหลาย จากนั้นเมื่อคุ้มครองนางไว้ในอำนาจของตน ก็รีบเคลื่อนออกไปโดยเร็ว
वैशम्पायन उवाच
Educational Q&A
The verse highlights a dharmic dilemma: kṣatriya valor and political duty can clash with personal autonomy in marriage. Bhīṣma’s vow-driven commitment to the Kuru house motivates decisive action, yet the narrative invites reflection on the ethical boundaries of force, especially when women’s agency is at stake.
After confronting the assembled kings at the svayaṃvara, Bhīṣma places the Kāśī princesses on his chariot, challenges the kings, and departs swiftly with them—setting in motion the later crisis involving Amba and the consequences for the Kuru line.