Shloka 67
अनुक्रमणिकाध्यायः (Anukramaṇikā Adhyāya) — Invocation, Narrator Frame, and Textual Scope
न्यायशिक्षाचिकित्सा च दान॑ पाशुपतं तथा । हेतुनैव सम॑ जन्म दिव्यमानुषसंज्ञितम्,न्याय, शिक्षा, चिकित्सा, दान तथा पाशुपत (अन्तर्यामीकी महिमा)-का भी इसमें विशद निरूपण है। साथ ही यह भी बतलाया गया है कि देवता, मनुष्य आदि भिन्न-भिन्न योनियोंमें जन्मका कारण क्या है?
nyāyaśikṣācikitsā ca dānaṃ pāśupataṃ tathā | hetunaiva samaṃ janma divyamānuṣasaṃjñitam ||
ในคัมภีร์นี้ได้อธิบายอย่างเป็นลำดับถึงนยายะ (นิติศาสตร์), การศึกษา, การแพทย์, ธรรมแห่งทาน และลัทธิปาศุปตะ อีกทั้งยังชี้แจงเหตุปัจจัยแห่งการเกิดในภพภูมิต่าง ๆ ที่เรียกว่า “ทิพย์” และ “มนุษย์” เป็นต้น ว่าเกิดขึ้นด้วยเหตุอันใด
Educational Q&A
The verse highlights a spectrum of dharmic knowledge—law/justice, education, medicine, charity, and the Pāśupata path—and links the diversity of births (divine or human) to definite causes, suggesting that conduct and causal factors (karma and related determinants) shape one’s embodiment.
Within the Adi Parva’s opening frame, the text is being characterized as encyclopedic: it contains systematic expositions of major disciplines and also addresses why beings are born into different orders of existence such as divine and human.