Previous Verse
Next Verse

Shloka 71

Ṣoḍaśāvaraṇa-cakre Rudrāṇāṃ Nāma-sthāna-nirdeśa

Rudras in the Sixteen-Enclosure Chakra

अथ विद्रुमशालस्यानतरे मारुतयोजने / माणिक्यमण्डपस्थाने परीतः सर्वतोदिशम् / वर्तते विष्णुलोकस्तु ललितासेवनोत्सुकः

atha vidrumaśālasyānatare mārutayojane / māṇikyamaṇḍapasthāne parītaḥ sarvatodiśam / vartate viṣṇulokastu lalitāsevanotsukaḥ

ต่อมา ใกล้ศาลาปะการัง ในระยะหนึ่งโยชนะมารุต ณ สถานที่มณฑปมณีมานิกยะ มีวิษณุโลกตั้งอยู่ ถูกโอบล้อมรอบทุกทิศ และเปี่ยมความใฝ่ใจในการปรนนิบัติเทวีลลิตา

athathen
atha:
Sambandha (सम्बन्ध/connector)
TypeIndeclinable
Rootatha (अव्यय)
Formअनन्तरार्थक-अव्यय (then/now; discourse particle)
vidruma-śālasyaof the coral-hall
vidruma-śālasya:
Apādāna (अपादान/source; with anantare)
TypeNoun
Rootvidruma (प्रातिपदिक) + śālā (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग (Feminine), षष्ठी-विभक्ति (Genitive, 6th), एकवचन (Singular)
anantarenear/next to
anantare:
Adhikaraṇa (अधिकरण/Location)
TypeNoun
Rootanantara (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग (Neuter), सप्तमी-विभक्ति (Locative, 7th), एकवचन (Singular); अव्ययीभावार्थे (in the vicinity/after)
māruta-yojaneat a yojana (measure) of wind (i.e., one wind-yojana)
māruta-yojane:
Adhikaraṇa (अधिकरण/Measure-location)
TypeNoun
Rootmāruta (प्रातिपदिक) + yojana (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग (Neuter), सप्तमी-विभक्ति (Locative, 7th), एकवचन (Singular)
māṇikya-maṇḍapa-sthānein the place of the jeweled pavilion
māṇikya-maṇḍapa-sthāne:
Adhikaraṇa (अधिकरण/Location)
TypeNoun
Rootmāṇikya (प्रातिपदिक) + maṇḍapa (प्रातिपदिक) + sthāna (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग (Neuter), सप्तमी-विभक्ति (Locative, 7th), एकवचन (Singular)
parītaḥsurrounded/encircled
parītaḥ:
Karta (कर्ता/Subject qualifier)
TypeAdjective
Rootpari-ita (कृदन्त; √i इ धातु)
Formपुंलिङ्ग (Masculine), प्रथमा-विभक्ति (Nominative, 1st), एकवचन (Singular); भूतकृदन्त (past participle)
sarvataḥon all sides
sarvataḥ:
Viśeṣaṇa (विशेषण/adverbial)
TypeIndeclinable
Rootsarvatas (अव्यय)
Formदेशवाचक-अव्यय (adverb of place: from all sides)
diśamdirection
diśam:
Karma (कर्म/object of adverbial sense)
TypeNoun
Rootdiś (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग (Feminine), द्वितीया-विभक्ति (Accusative, 2nd), एकवचन (Singular); अव्ययीभाववत् प्रयोग (direction-wise)
vartateexists/abides
vartate:
Kriyā (क्रिया/Verb)
TypeVerb
Root√vṛt (वृत् धातु)
Formलट्-लकार (Present), प्रथम-पुरुष (3rd person), एकवचन (Singular), आत्मनेपद (Ātmanepada)
viṣṇu-lokaḥViṣṇu’s world
viṣṇu-lokaḥ:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootviṣṇu (प्रातिपदिक) + loka (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग (Masculine), प्रथमा-विभक्ति (Nominative, 1st), एकवचन (Singular)
tuindeed/but
tu:
Sambandha (सम्बन्ध/particle)
TypeIndeclinable
Roottu (अव्यय)
Formविरोध/विशेषार्थक-अव्यय (but/indeed)
lalitā-sevana-utsukaḥeager to serve Lalitā
lalitā-sevana-utsukaḥ:
Karta (कर्ता/Subject qualifier)
TypeAdjective
Rootlalitā (प्रातिपदिक) + sevana (प्रातिपदिक) + utsuka (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग (Masculine), प्रथमा-विभक्ति (Nominative, 1st), एकवचन (Singular)