Previous Verse
Next Verse

Shloka 84

Śrīpura-Nirmāṇa-Prastāva (Inquiry into Śrīpura and its Construction) / “The Proposal to Build Śrīpura”

पञ्चयोजनमायामः सप्तावरणतः स्थितिः / एवमन्यविदिक्षु स्युस्सर्वत्र प्रियकद्रुमाः / निवासनगरी सेयं श्यामायाः परिकीर्तिता

pañcayojanamāyāmaḥ saptāvaraṇataḥ sthitiḥ / evamanyavidikṣu syussarvatra priyakadrumāḥ / nivāsanagarī seyaṃ śyāmāyāḥ parikīrtitā

นครนั้นยาวห้าโยชน์ ตั้งอยู่มีเครื่องล้อมเจ็ดชั้น และในทิศอื่น ๆ ก็มีต้นปรียกะอยู่ทั่วทุกแห่ง นครนี้ได้รับกล่าวขานว่าเป็นนครพำนักของพระเทวีศยามา

pañcafive
pañca:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootpañca (संख्या-प्रातिपदिक)
Formअव्ययवत् संख्या-विशेषण; समासपूर्वपदत्वेन (numeral used adjectivally, indeclinable-like)
yojanayojana (measure)
yojana:
Viśeṣya (विशेष्य)
TypeNoun
Rootyojana (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन (neuter, nominative/accusative singular; in compound)
māyāmaḥlength/extent (of five yojanas)
māyāmaḥ:
Karta (कर्ता) / Viṣaya (विषय)
TypeNoun
Rootāyāma (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; द्विगु-समासः (pañca-yojana-āyāmaḥ) (masc nom sg; dvigu compound)
saptaseven
sapta:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootsapta (संख्या-प्रातिपदिक)
Formअव्ययवत् संख्या-विशेषण; समासपूर्वपदत्वेन (numeral used adjectivally)
āvaraṇataḥfrom the enclosure(s); by seven enclosures
āvaraṇataḥ:
Apādāna (अपादान) / Adhikaraṇa-viśeṣaṇa
TypeNoun
Rootāvaraṇa (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, पञ्चमी, एकवचन; तसिल्-प्रत्ययार्थे अव्ययीभाववत् प्रयोगः (ablative singular used adverbially: 'from/with respect to')
sthitiḥposition; situation
sthitiḥ:
Karta (कर्ता) / Viṣaya (विषय)
TypeNoun
Rootsthiti (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन (fem nom sg)
evamthus
evam:
Kriyā-viśeṣaṇa (क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootevam (अव्यय)
Formअव्यय; प्रकारवाचक क्रियाविशेषण (adverb of manner)
anyaother
anya:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootanya (प्रातिपदिक)
Formविशेषण; (in compound) (adjectival stem 'other')
vidikṣuin the other intermediate directions
vidikṣu:
Adhikaraṇa (अधिकरण)
TypeNoun
Rootvidik (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, सप्तमी, बहुवचन; तत्पुरुष-समासः (anya-vidikṣu) (fem loc pl)
syuḥwould be; are said to be
syuḥ:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Rootas (धातु)
Formविधिलिङ् (optative), प्रथमपुरुष, बहुवचन; परस्मैपद (may be/should be, 3rd pl optative)
sarvatraeverywhere
sarvatra:
Adhikaraṇa (अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootsarvatra (अव्यय)
Formअव्यय; देशवाचक क्रियाविशेषण (adverb of place)
priyaka-drumāḥpriyaka trees
priyaka-drumāḥ:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootpriyaka (प्रातिपदिक) + druma (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; षष्ठी/कर्मधारयार्थे तत्पुरुषः (priyaka-nāma drumaḥ) (masc nom pl)
nivāsa-nagarīresidential city
nivāsa-nagarī:
Karta (कर्ता) / Viṣaya (विषय)
TypeNoun
Rootnivāsa (प्रातिपदिक) + nagarī (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; तत्पुरुषः (निवासस्य नगरī) (fem nom sg)
that
:
Karta (कर्ता) / Anuvāda (अनुवाद)
TypeNoun
Roottad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन (pronoun; fem nom sg)
iyamthis
iyam:
Karta (कर्ता) / Anuvāda (अनुवाद)
TypeNoun
Rootidam (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन (pronoun; fem nom sg)
śyāmāyāḥof Śyāmā
śyāmāyāḥ:
Ṣaṣṭhī-sambandha (षष्ठी-सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootśyāmā (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, षष्ठी, एकवचन (fem gen sg)
parikīrtitāis proclaimed/described
parikīrtitā:
Kriyā (क्रिया) / Predicative (विधेय)
TypeVerb
Rootpari-kīrt (धातु) + ta (कृत्-प्रत्यय)
Formकृदन्त-भूतकर्मणि (past passive participle), स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; (fem nom sg agreeing with nagarī)