Previous Verse
Next Verse

Shloka 194

Vaṃśānuvārṇana and the Transition to the Fourth (Upasaṃhāra) Pada

देवर्षिमनुवर्येषु तस्मिन्नंबुप्लवे तदा / गन्धर्वादीनि सत्त्वानि पिशायान्तानि सर्वशः

devarṣimanuvaryeṣu tasminnaṃbuplave tadā / gandharvādīni sattvāni piśāyāntāni sarvaśaḥ

ครั้นในคราวน้ำท่วมแห่งปรลัยนั้น แม้ในหมู่เทวฤๅษีและมะนุผู้ประเสริฐ สัตว์อย่างคันธรรพ์เป็นต้นทั้งปวงก็กลับกลายเป็นภาวะแห่งปิศาจโดยทั่วกัน

देवर्षिमनुवर्येषुamong the divine seers and the eminent Manus
देवर्षिमनुवर्येषु:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeNoun
Rootदेवर्षि-मनुवर्य (प्रातिपदिक; समास)
Formपुंलिङ्ग; सप्तमी (7th/Locative); बहुवचन; समासः—इतरेतर-द्वन्द्वः (देवर्षयः च मनुवर्याः च)
तस्मिन्in that
तस्मिन्:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग; सप्तमी (7th/Locative); एकवचन
अम्बुप्लवेin the flood of waters
अम्बुप्लवे:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeNoun
Rootअम्बु-प्लव (प्रातिपदिक; समास)
Formपुंलिङ्ग; सप्तमी (7th/Locative); एकवचन; समासः—तत्पुरुषः (अम्बूनां प्लवः/प्लावः: flood of waters)
तदाthen
तदा:
Sambandha (सम्बन्ध/काल)
TypeIndeclinable
Rootतदा (अव्यय)
Formअव्यय; कालवाचक (temporal adverb: then)
गन्धर्वादीनिGandharvas and others
गन्धर्वादीनि:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootगन्धर्व-आदि (प्रातिपदिक; समास)
Formनपुंसकलिङ्ग; प्रथमा (1st/Nominative); बहुवचन; समासः—तत्पुरुषः (गन्धर्वाः आदयः येषां तानि)
सत्त्वानिbeings
सत्त्वानि:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootसत्त्व (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग; प्रथमा; बहुवचन; ‘गन्धर्वादीनि’ इति समानाधिकरण
पिशाचान्तानिending with (including) Piśācas
पिशाचान्तानि:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootपिशाच-अन्त (प्रातिपदिक; समास)
Formनपुंसकलिङ्ग; प्रथमा; बहुवचन; समासः—तत्पुरुषः (पिशाचाः अन्ते येषां/यावत् पिशाचाः: up to Piśācas) विशेषणम् ‘सत्त्वानि’
सर्वशःaltogether
सर्वशः:
Sambandha (सम्बन्ध/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootसर्वशस् (अव्यय-प्रातिपदिक)
Formअव्यय; परिमाण/विस्तारवाचक (in every way/entirely)