Previous Verse
Next Verse

Shloka 26

Saṃkhyāvarta (संख्यावर्त्त): Commencement of Yajña at the Dawn of Tretāyuga

यथोपनीर्तैर्यष्टव्यमिति होवाच पार्थिवः / यष्टव्यं पशुभिर्मे ध्यैरथ बीजैः फलैरपि

yathopanīrtairyaṣṭavyamiti hovāca pārthivaḥ / yaṣṭavyaṃ paśubhirme dhyairatha bījaiḥ phalairapi

กษัตริย์ตรัสว่า “พึงประกอบยัญตามที่ได้สั่งสอนไว้โดยพิธีกรรม. ยัญของเราพึงบูชาด้วยสัตวบูชา เครื่องบูชาอันบริสุทธิ์ ตลอดจนเมล็ดพืชและผลไม้ด้วย”

yathāas, according to
yathā:
Sambandha (सम्बन्धः)
TypeIndeclinable
Rootyathā (अव्यय)
Formअव्यय; प्रकार/रीति-अर्थे (adverb of manner: 'as/according as')
upanītaiḥby those that were presented/brought
upanītaiḥ:
Karaṇa (करणम्)
TypeAdjective
Rootupa-nī (धातु) + upanīta (कृदन्त)
Formकृदन्त (क्त, past passive participle); पुल्लिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, तृतीया (3rd/करण), बहुवचन; 'brought/introduced'
yaṣṭavyamshould be offered in sacrifice / should be performed
yaṣṭavyam:
Karma (कर्म)
TypeVerb
Rootyaj (यज् धातु) + yaṣṭavya (कृदन्त)
Formकृदन्त (तव्यत्, gerundive/obligatory); नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; विधेय-भावः 'is to be sacrificed/performed'
itithus
iti:
Sambandha (सम्बन्धः)
TypeIndeclinable
Rootiti (अव्यय)
Formअव्यय; इति-शब्दः (quotative particle)
haindeed
ha:
Sambandha (सम्बन्धः)
TypeIndeclinable
Rootha (अव्यय)
Formअव्यय; निपातः (emphatic particle)
uvācasaid
uvāca:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Rootvac (वच् धातु)
Formलिट् (Perfect), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद
pārthivaḥthe king, the ruler
pārthivaḥ:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootpārthiva (प्रातिपदिक)
Formपुल्लिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), एकवचन
yaṣṭavyamis to be sacrificed/performed
yaṣṭavyam:
Karma (कर्म)
TypeVerb
Rootyaj (यज् धातु) + yaṣṭavya (कृदन्त)
Formकृदन्त (तव्यत्, gerundive); नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन
paśubhiḥwith animals (as offerings)
paśubhiḥ:
Karaṇa (करणम्)
TypeNoun
Rootpaśu (प्रातिपदिक)
Formपुल्लिङ्ग, तृतीया (3rd/करण), बहुवचन
meof me, my
me:
Sambandha (सम्बन्धः)
TypeNoun
Rootasmad (प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम; षष्ठी (6th/सम्बन्ध), एकवचन; enclitic form
dhyaiḥwith dhya-offerings (uncertain term)
dhyaiḥ:
Karaṇa (करणम्)
TypeNoun
Rootdhya (प्रातिपदिक)
Formपुल्लिङ्ग, तृतीया (3rd/करण), बहुवचन; पाठभेद/दुर्लभ-रूप (uncertain; taken as an offering-category)
athaand then, also
atha:
Sambandha (सम्बन्धः)
TypeIndeclinable
Rootatha (अव्यय)
Formअव्यय; अनुक्रम/समुच्चयार्थे (then/and also)
bījaiḥwith seeds
bījaiḥ:
Karaṇa (करणम्)
TypeNoun
Rootbīja (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, तृतीया (3rd/करण), बहुवचन
phalaiḥwith fruits
phalaiḥ:
Karaṇa (करणम्)
TypeNoun
Rootphala (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, तृतीया (3rd/करण), बहुवचन
apialso
api:
Sambandha (सम्बन्धः)
TypeIndeclinable
Rootapi (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चय/अपि-कार (also/even)