Previous Verse
Next Verse

Shloka 82

प्लक्षद्वीपवर्णनम्

Description of Plakṣa-dvīpa

तत्र पुण्या जनपदाश्चिरात्तु म्रियते जनः / कुत एव च दुर्भिक्षं जराव्याधिभयं कुतः

tatra puṇyā janapadāścirāttu mriyate janaḥ / kuta eva ca durbhikṣaṃ jarāvyādhibhayaṃ kutaḥ

ที่นั่นมีแว่นแคว้นอันเป็นบุญกุศล มนุษย์ย่อมตายเมื่อเวลาล่วงนานแล้วเท่านั้น. ที่นั่นจะมีทุพภิกขภัยได้อย่างไร และความหวาดกลัวชราโรคจะมาจากไหนเล่า?

tatrathere
tatra:
Deśa-adhikaraṇa (देशाधिकरण)
TypeIndeclinable
Roottatra (अव्यय)
FormAvyaya; locative adverb (देशवाचक)
puṇyāḥholy, meritorious
puṇyāḥ:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootpuṇya (प्रातिपदिक)
FormPuṃliṅga (पुंलिङ्ग), Prathamā (1st/प्रथमा), Bahuvacana (बहुवचन)
janapadāḥcountries/regions
janapadāḥ:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootjana-pada (प्रातिपदिक; समास)
FormPuṃliṅga (पुंलिङ्ग), Prathamā (1st/प्रथमा), Bahuvacana (बहुवचन)
cirātafter a long time; long (in duration)
cirāt:
Kāla-adhikaraṇa (कालाधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootcirāt (अव्यय)
FormAvyaya; adverb of time (कालवाचक क्रियाविशेषण)
tubut/indeed
tu:
Sambandha-bodhaka (सम्बन्धबोधक)
TypeIndeclinable
Roottu (अव्यय)
FormAvyaya; particle (निपात)
mriyatedies
mriyate:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Root√mṛ (धातु)
FormLaṭ (लट्; present), Prathama-puruṣa (3rd person/प्रथमपुरुष), Ekavacana (एकवचन), Ātmanepada (आत्मनेपद)
janaḥa person; people (man)
janaḥ:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootjana (प्रातिपदिक)
FormPuṃliṅga (पुंलिङ्ग), Prathamā (1st/प्रथमा), Ekavacana (एकवचन)
kutaḥwhence? how could there be?
kutaḥ:
Hetu-prashna (हेतुप्रश्न)
TypeIndeclinable
Rootkutaḥ (अव्यय/प्रश्न)
FormAvyaya; interrogative adverb (प्रश्नार्थक)
evaindeed, even
eva:
Avadhāraṇa (अवधारण)
TypeIndeclinable
Rooteva (अव्यय)
FormAvyaya; emphatic particle (निपात)
caand
ca:
Samuccaya (समुच्चय)
TypeIndeclinable
Rootca (अव्यय)
FormAvyaya; conjunction (समुच्चय)
durbhikṣamfamine, scarcity
durbhikṣam:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootdur-bhikṣa (प्रातिपदिक; समास)
FormNapumsaka (नपुंसकलिङ्ग), Prathamā (1st/प्रथमा), Ekavacana (एकवचन)
jarā-vyādhi-bhayamfear of old age and disease
jarā-vyādhi-bhayam:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootjarā-vyādhi-bhaya (प्रातिपदिक; समास)
FormNapumsaka (नपुंसकलिङ्ग), Prathamā (1st/प्रथमा), Ekavacana (एकवचन); itaretara-dvandva (इतरेतर-द्वन्द्व) of jarā + vyādhi, with bhaya as head (भय)
kutaḥwhence? how could it be?
kutaḥ:
Hetu-prashna (हेतुप्रश्न)
TypeIndeclinable
Rootkutaḥ (अव्यय/प्रश्न)
FormAvyaya; interrogative adverb (प्रश्नार्थक)