Previous Verse
Next Verse

Shloka 11

राज्याभिषेक-विभागः

Distribution of Sovereignties / Appointments of Cosmic Lords

मृगाणामथ शार्दूलं गोवृषं च ककुद्मिनाम् / पक्षिणामथ सर्वेषां गरुडं पततां वरम्

mṛgāṇāmatha śārdūlaṃ govṛṣaṃ ca kakudminām / pakṣiṇāmatha sarveṣāṃ garuḍaṃ patatāṃ varam

ในหมู่สัตว์ป่า ทรงตั้งศารฺฑูล (เสือ) เป็นใหญ่; ในหมู่สัตว์มีเขา ทรงตั้งโคพฤษภ; และในหมู่นกทั้งปวง ทรงตั้งครุฑ ผู้ประเสริฐแห่งผู้โผบิน

मृगाणाम्of animals/beasts
मृगाणाम्:
Sambandha (सम्बन्ध/Genitive)
TypeNoun
Rootमृग (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी, बहुवचन
अथthen
अथ:
Sambandha (सम्बन्ध/Discourse marker)
TypeIndeclinable
Rootअथ (अव्यय)
Formअव्यय; अनुक्रमसूचक (then)
शार्दूलम्the tiger
शार्दूलम्:
Karma (कर्म/Object)
TypeNoun
Rootशार्दूल (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन
गोवृषम्the bull (of cattle)
गोवृषम्:
Karma (कर्म/Object)
TypeNoun
Rootगो-वृष (प्रातिपदिक; घटकाः: गो + वृष)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; समासः—तत्पुरुषः (गोः वृषः)
and
:
Samuccaya (समुच्चय/Connector)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयार्थक-अव्यय
ककुद्मिनाम्of the humped ones (bulls)
ककुद्मिनाम्:
Sambandha (सम्बन्ध/Genitive)
TypeNoun
Rootककुद्मिन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी, बहुवचन
पक्षिणाम्of birds
पक्षिणाम्:
Sambandha (सम्बन्ध/Genitive)
TypeNoun
Rootपक्षिन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी, बहुवचन
अथthen
अथ:
Sambandha (सम्बन्ध/Discourse marker)
TypeIndeclinable
Rootअथ (अव्यय)
Formअव्यय; अनुक्रमसूचक (then)
सर्वेषाम्of all
सर्वेषाम्:
Sambandha (सम्बन्ध/Genitive)
TypeAdjective
Rootसर्व (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग (सामान्यतः), षष्ठी, बहुवचन; विशेषणम् (adjectival genitive)
गरुडम्Garuḍa
गरुडम्:
Karma (कर्म/Object)
TypeNoun
Rootगरुड (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन
पतताम्of the flying ones
पतताम्:
Sambandha (सम्बन्ध/Genitive)
TypeNoun
Rootपतत् (प्रातिपदिक; शतृ-प्रत्ययान्त कृदन्त)
Formपुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग (समूहार्थ), षष्ठी, बहुवचन; वर्तमानकृदन्त (present active participle used substantively)
वरम्the best
वरम्:
Karma (कर्म/Object qualifier)
TypeAdjective
Rootवर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; विशेषणम् (qualifier of गरुडम्)