Previous Verse
Next Verse

Shloka 104

Marut-Soma Boon and Nahusha–Yayati Lineage

Marutakanyā–Vamśa-varṇana

एवमुक्त्वा स राजर्षिः सदारः प्रस्थितो वनम् / भृगुतुङ्गे तपस्तप्त्वा तत्रैव च महायशाः

evamuktvā sa rājarṣiḥ sadāraḥ prasthito vanam / bhṛgutuṅge tapastaptvā tatraiva ca mahāyaśāḥ

ครั้นกล่าวดังนี้แล้ว พระราชฤๅษีพร้อมด้วยชายาเสด็จสู่ป่า ทรงบำเพ็ญตบะ ณ ภฤคุตุงคะ และทรงได้เกียรติยศยิ่งใหญ่ ณ ที่นั้น

evamthus
evam:
Kriya-visheshana (क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootevam (अव्यय)
FormAdverb (प्रकारवाचक अव्यय)
uktvāhaving said
uktvā:
Purvakala-kriya (पूर्वकाल-क्रिया)
TypeVerb
Rootvac (धातु)
FormAbsolutive/gerund (क्त्वान्त), having spoken; from √vac (वच्)
saḥhe
saḥ:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Roottad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
FormMasculine, Nominative (1 विभक्ति), Singular; demonstrative pronoun
rāja-rṣiḥroyal sage
rāja-rṣiḥ:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootrājan (प्रातिपदिक) + ṛṣi (प्रातिपदिक)
FormMasculine, Nominative (1), Singular; तत्पुरुष (राज्ञः ऋषिः)
sa-dāraḥwith his wife (having a spouse)
sa-dāraḥ:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootsa (अव्यय/उपसर्गार्थ) + dāra (प्रातिपदिक)
FormMasculine, Nominative (1), Singular; बहुव्रीहि (सह दारैः यस्य सः)
prasthitaḥdeparted/set out
prasthitaḥ:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootpra-√sthā (धातु)
FormPast passive participle (क्त), Masculine, Nominative (1), Singular; from √sthā with prefix pra-; used predicatively
vanamto the forest
vanam:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootvana (प्रातिपदिक)
FormNeuter, Accusative (2), Singular; destination
bhṛgu-tuṅgeon Bhṛgu’s peak (Bhṛgutunga)
bhṛgu-tuṅge:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeNoun
Rootbhṛgu (प्रातिपदिक) + tuṅga (प्रातिपदिक)
FormNeuter (tuṅga as ‘peak’), Locative (7), Singular; तत्पुरुष (भृगोः तुङ्गे)
tapaḥausterity
tapaḥ:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Roottapas (प्रातिपदिक)
FormNeuter, Accusative (2), Singular; object of ‘taptvā’
taptvāhaving practiced (austerity)
taptvā:
Purvakala-kriya (पूर्वकाल-क्रिया)
TypeVerb
Roottap (धातु)
FormAbsolutive/gerund (क्त्वान्त), having performed austerity; from √tap (तप्)
tatrathere
tatra:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeIndeclinable
Roottatra (अव्यय)
FormAdverb of place (देशवाचक अव्यय)
evaindeed/only
eva:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rooteva (अव्यय)
FormEmphatic particle (निश्चय/अवधारण अव्यय)
caand
ca:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootca (अव्यय)
FormConjunction (समुच्चयबोधक)
mahā-yaśāḥthe greatly renowned one
mahā-yaśāḥ:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootmahā (प्रातिपदिक) + yaśas (प्रातिपदिक)
FormMasculine, Nominative (1), Singular; बहुव्रीहि (महद् यशो यस्य सः)