Previous Verse
Next Verse

Shloka 14

Pushkarākṣa’s Battle with Rāma Jāmadagnya (Bhārgava) — Astras and the Fall of a Prince

पतिते शकले भूमौ तत्कालं पश्यता नृणाम् / आश्चर्यं सुमाहज्जातं दिवि चैव दिवौ कसाम्

patite śakale bhūmau tatkālaṃ paśyatā nṛṇām / āścaryaṃ sumāhajjātaṃ divi caiva divau kasām

เมื่อชิ้นส่วนร่างกายตกลงสู่พื้นดิน ในเวลานั้น ความอัศจรรย์ใจอย่างยิ่งได้บังเกิดแก่เหล่ามนุษย์ผู้เห็นเหตุการณ์และเหล่าเทวดาในสวรรค์

patitewhen (it was) fallen
patite:
Adhikaraṇa (अधिकरण)
TypeVerb
Root√pat (धातु) + क्त (PPP)
Formकृदन्त, क्त-प्रत्ययान्त (PPP), सप्तमी-विभक्ति, एकवचन, नपुंसकलिङ्ग; सति-सप्तमी (when it had fallen)
śakalein the piece/fragment
śakale:
Adhikaraṇa (अधिकरण)
TypeNoun
Rootśakala (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति, एकवचन; सति-सप्तमी (in the fragment/piece)
bhūmauon the ground
bhūmau:
Adhikaraṇa (अधिकरण)
TypeNoun
Rootbhūmi (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति, एकवचन
tat-kālamat that very time
tat-kālam:
Kāla-adhikaraṇa (कालाधिकरण)
TypeIndeclinable
Roottad + kāla (प्रातिपदिक); समास
Formअव्ययीभाव; कालवाचक क्रियाविशेषण (at that time/instantly)
paśyatāmof (those) watching
paśyatām:
Sambandha (सम्बन्ध/षष्ठी)
TypeVerb
Root√paś (धातु) + शतृ; (gen.pl. of participle)
Formकृदन्त, वर्तमानकाले शतृ-प्रत्ययान्त; षष्ठी बहुवचन (Genitive plural: of those seeing)
nṛṇāmof men/people
nṛṇām:
Sambandha (सम्बन्ध/षष्ठी)
TypeNoun
Rootnṛ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति, बहुवचन
āścaryama wonder
āścaryam:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootāścarya (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
su-mahatvery great
su-mahat:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootsu (उपसर्ग/अव्यय) + mahat (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; विशेषणम्; सु- उपसर्गेण अतिशय (very great)
jātamarose/occurred
jātam:
Kriyā (क्रिया/विधेय)
TypeVerb
Root√jan (धातु) + क्त (PPP)
Formकृदन्त, क्त-प्रत्ययान्त (PPP), प्रथमा एकवचन नपुंसकलिङ्ग; ‘आश्चर्यम्’ इत्यस्य विधेय (arisen/occurred)
diviin heaven
divi:
Adhikaraṇa (अधिकरण)
TypeNoun
Rootdiv (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति, एकवचन
caand
ca:
Samuccaya (समुच्चय)
TypeIndeclinable
Rootca (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चयार्थक
evaindeed
eva:
Avadhāraṇa (अवधारण)
TypeIndeclinable
Rooteva (अव्यय)
Formअव्यय; अवधारणार्थक निपात (emphatic/only)
divauin heaven
divau:
Adhikaraṇa (अधिकरण)
TypeNoun
Rootdiv (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति, एकवचन (वैकल्पिक रूप: दिवि/दिवौ)
kasāmof whom
kasām:
Sambandha (सम्बन्ध/षष्ठी)
TypeNoun
Rootka (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति, बहुवचन; प्रश्नवाचक सर्वनाम (of whom?)