Previous Verse
Next Verse

Shloka 79

Pitṛgaṇa-Vibhāga (Classification of the Pitṛs) and the Śrāddha–Soma Nourishment Cycle

श्रीमान्व्यासो महायोगी योगस्तस्मिन्द्विजोत्तमाः / व्यासादरण्यां संभूतो विधूम इव पावकः

śrīmānvyāso mahāyogī yogastasmindvijottamāḥ / vyāsādaraṇyāṃ saṃbhūto vidhūma iva pāvakaḥ

ศรีมานวยาสะ มหโยคี—โอทวิชผู้ประเสริฐ—โยคะตั้งมั่นอยู่ในท่านนั้นเอง; จากวยาสะ ณ ป่า เขาปรากฏดุจไฟไร้ควัน

śrīmānglorious, illustrious
śrīmān:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeAdjective
Rootśrīmat (प्रातिपदिक)
FormPuṃliṅga (Masculine), Prathamā vibhakti (Nominative/1st), Ekavacana (Singular); viśeṣaṇa (adjective)
vyāsaḥVyāsa
vyāsaḥ:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootvyāsa (प्रातिपदिक)
FormPuṃliṅga, Prathamā vibhakti, Ekavacana; saṃjñā (proper noun)
mahāyogīgreat yogin
mahāyogī:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootmahā + yogin (प्रातिपदिक)
FormPuṃliṅga, Prathamā vibhakti, Ekavacana; karmadhāraya-samāsa (great + yogin)
yogaḥyoga
yogaḥ:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootyoga (प्रातिपदिक)
FormPuṃliṅga, Prathamā vibhakti, Ekavacana; vākya-viṣaya (topic/subject)
tasminin that (context/subject)
tasmin:
Adhikaraṇa (अधिकरण/Locative)
TypeNoun
Roottad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
FormPuṃliṅga/napuṃsaka (contextual), Saptamī vibhakti (Locative/7th), Ekavacana; sarvanāma (pronoun)
dvija-uttamāḥO best of the twice-born
dvija-uttamāḥ:
Sambodhana/Addressed audience (सम्बोधनार्थ/implicit)
TypeNoun
Rootdvija + uttama (प्रातिपदिक)
FormPuṃliṅga, Prathamā vibhakti, Bahuvacana (Plural); ṣaṣṭhī-tatpuruṣa sense (best among dvijas)
vyāsātfrom Vyāsa
vyāsāt:
Apādāna (अपादान/Source)
TypeNoun
Rootvyāsa (प्रातिपदिक)
FormPuṃliṅga, Pañcamī vibhakti (Ablative/5th), Ekavacana
araṇyāmin the forest
araṇyām:
Adhikaraṇa (अधिकरण/Locative)
TypeNoun
Rootaraṇyā (प्रातिपदिक)
FormStrīliṅga (Feminine), Saptamī vibhakti, Ekavacana
saṃbhūtaḥarisen, born
saṃbhūtaḥ:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeVerb
Rootsam + √bhū (धातु) + kta (कृत्)
FormKta-pratyaya (past passive participle), Puṃliṅga, Prathamā vibhakti, Ekavacana; meaning: 'arisen/produced'
vidhūmaḥsmokeless
vidhūmaḥ:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeAdjective
Rootvi + dhūma (प्रातिपदिक)
FormPuṃliṅga, Prathamā vibhakti, Ekavacana; nañ-artha (smokeless)
ivalike, as
iva:
Upamāna-marker (उपमान-सूचक)
TypeIndeclinable
Rootiva (अव्यय)
FormUpamā-avyaya (particle of comparison)
pāvakaḥfire
pāvakaḥ:
Upamāna (उपमान/Standard of comparison)
TypeNoun
Rootpāvaka (प्रातिपदिक)
FormPuṃliṅga, Prathamā vibhakti, Ekavacana