Shloka 46

Veṇu-gīta-āhvāna and the Gopīs’ Appeal: The Opening of Rāsa-līlā

Devanagari script

नद्या: पुलिनमाविश्य गोपीभिर्हिमवालुकम् । जुष्टं तत्तरलानन्दिकुमुदामोदवायुना ॥ ४५ ॥ बाहुप्रसारपरिरम्भकरालकोरु- नीवीस्तनालभननर्मनखाग्रपातै: । क्ष्वेल्यावलोकहसितैर्व्रजसुन्दरीणा- मुत्तम्भयन् रतिपतिं रमयां चकार ॥ ४६ ॥

Transliteration

nadyāḥ pulinam āviśya gopībhir hima-vālukam juṣṭaṁ tat-taralānandi kumudāmoda-vāyunā

Translation

ศรีกฤษณะเสด็จพร้อมเหล่าโคปีไปยังฝั่งยมุนา ที่ซึ่งทรายเย็นสบาย และสายลมซึ่งมีชีวิตชีวาจากระลอกคลื่นพัดพากลิ่นหอมดอกบัวมา ที่นั่นพระองค์กางพระกรโอบกอดพวกนาง สัมผัสมือ เส้นผม ต้นขา สายรัดเอว และทรวงอก ลูบไล้หยอกเย้าด้วยปลายเล็บ พร้อมถ้อยคำเล่น หยาดสายตา และเสียงหัวเราะ ปลุกกามเทพในใจสาวงามแห่งวรชะ แล้วทรงสำราญในลีลาของพระองค์

Synonyms

• नद्याः: of the river
• नद्याः: Sambandha (सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: नदी (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति, एकवचन

• पुलिनम्: the riverbank
• पुलिनम्: Karma (कर्म)
• Type: Noun
• Root: पुलिन (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन

• आविश्य: having entered
• आविश्य: Kriya (क्रिया)
• Type: Verb
• Root: आ-विश् (धातु)
• Form: क्त्वा/ल्यप्-प्रत्ययान्त अव्ययकृदन्त (Gerund)

• गोपीभिः: with the gopīs
• गोपीभिः: Saha (सह)
• Type: Noun
• Root: गोपी (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति, बहुवचन

• हिम-वाळुकम्: cool-sanded
• हिम-वाळुकम्: Visheshana (विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: हिम + वाळुक (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन

• जुष्टम्: pleasant/favored
• जुष्टम्: Visheshana (विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: जुष् (धातु)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; क्त-प्रत्ययान्त

• तत्: that
• तत्: Karma (कर्म; apposition)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन

• तरल-आनन्दि: gently delightful
• तरल-आनन्दि: Visheshana (विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: तरल + आनन्दिन् (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन

• कुमुद-आमोद-वायुना: by the lotus-fragrant breeze
• कुमुद-आमोद-वायुना: Karana (करण)
• Type: Noun
• Root: कुमुद + आमोद + वायु (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति, एकवचन

Characters & Entities

• Kṛṣṇa
• Gopīs

FAQs

What is the significance of the riverbank scene in Krishna’s Rasa Lila (Bhagavatam 10.29)?

The riverbank becomes a sacred stage for Kṛṣṇa’s intimate līlā with the gopīs—cool, fragrant, and serene—highlighting the sweetness of Vraja-bhakti and the atmosphere that nourishes devotional rasa.

Who is describing Krishna and the gopis entering the riverbank in Srimad Bhagavatam 10.29?

Śukadeva Gosvāmī narrates these events to Mahārāja Parīkṣit, describing the setting and mood of Kṛṣṇa’s pastime with the gopīs.

How can a devotee apply the mood of this verse in modern life?

By seeking sanctified environments and practices that cool the mind—hearing Kṛṣṇa-kathā, chanting, and serving—so the heart becomes receptive to devotion, just as the calm, fragrant riverbank supports divine remembrance.