Sutra 15
Devanagari script
परिभवो द्रव्यनाशः पाटच्चरद्यूतकारलुब्धकगायनवादकैश्चानर्थ्यैः सम्योगः कामः ॥ कZ_०८.३.१५ ॥
Transliteration
paribhavo dravyanāśaḥ pāṭaccaradyūtakāralubdhakagāyanavādakaiś cānarthyaiḥ samyogaḥ kāmaḥ
Translation
ความหมกมุ่นในกาม/ความเพลิดเพลินทางประสาทสัมผัสทำให้เกิด (i) ความอัปยศ, (ii) ความสูญเสียทรัพย์, และ (iii) การคบหากับคนที่นำความพินาศ—พวกพเนจรชั้นต่ำ, นักพนัน, คนโลภ, นักร้อง และนักดนตรี—ซึ่งก่อความวิบัติ
Word by Word
परिभवःinsult, humiliation
परिभवः:
TypeNoun
Rootपरि√भू (भू) / परिभव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-एकवचन
द्रव्यनाशःloss/destruction of property
द्रव्यनाशः:
TypeNoun
Rootद्रव्य + नाश (नश्)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-एकवचन
पाटच्चरrogues/highwaymen (pāṭaccaras)
पाटच्चर:
TypeNoun
Rootपाटच्चर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया-बहुवचन (…कैः सह)
द्यूतकारgamblers
द्यूतकार:
TypeNoun
Rootद्यूत + कार (कृ)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया-बहुवचन
लुब्धकhunters
लुब्धक:
TypeNoun
Rootलुब्धक (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया-बहुवचन
गायनsingers
गायन:
TypeNoun
Rootगायन (गै/गा)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया-बहुवचन
वादकmusicians/instrumentalists
वादक:
TypeNoun
Rootवादक (वद्/वाद)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया-बहुवचन
चand
च:
TypeParticle
Rootच
Formअव्यय; समुच्चयार्थक
अनर्थ्यैःwith harmful/ruinous (persons/acts)
अनर्थ्यैः:
TypeNoun (used adjectivally)
Rootअनर्थ्य (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, तृतीया-बहुवचन (अनर्थ्यैः = अनर्थ-हेतुभिः/अनर्थ-करैः)
सम्योगःassociation, company
सम्योगः:
TypeNoun
Rootसम्√युज् (युज्) / संयोग (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-एकवचन
कामःdesire, sensual indulgence
कामः:
TypeNoun
Rootकाम (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-एकवचन; (इति लक्षण-वाक्ये)
Entities Mentioned
K
king/sovereign (implied)G
gamblersG
greedy courtiers/associatesE
entertainers (singers, musicians)D
disreputable wanderersFAQs
To flag predictable channels through which indulgence pulls the ruler into reputational harm, fiscal leakage, and exploitable networks.