तेषां जनपदभिजनमवग्रहं चाप्ततः परीक्षेत समानविद्येभ्यः शिल्पं शास्त्रचक्षुष्मत्तां च कर्मारम्भेषु प्रज्ञां धारयिष्णुतां दाक्ष्यं च कथायोगेषु वाग्मित्वं प्रागल्भ्यं प्रतिभानवत्त्वं च संवासिभ्यः शीलबलारोग्यसत्त्वयोगमस्तम्भमचापलं च प्रत्यक्षतः सम्प्रियत्वमवैरत्वं च ॥ कZ_०१.९.०३ ॥
teṣāṃ janapadabhijanamavagrahaṃ cāptataḥ parīkṣeta samānavidyebhyaḥ śilpaṃ śāstracakṣuṣmattāṃ ca karmārambheṣu prajñāṃ dhārayiṣṇutāṃ dākṣyaṃ ca kathāyogeṣu vāgmitvaṃ prāgalbhyaṃ pratibhānavattvaṃ ca saṃvāsibhyaḥ śīlabalārogyasattvayogamastambhamacāpalaṃ ca pratyakṣataḥ sampriyatvamavairatvaṃ ca
เขาควรตรวจสอบพวกเขาดังนี้: จากผู้ให้ข่าวที่เชื่อถือได้ ให้ดูถิ่นกำเนิด/แคว้นและฐานะตระกูล รวมทั้งข้อบกพร่องที่ทำให้ขาดคุณสมบัติ; จากผู้ที่ฝึกในสาขาเดียวกัน ให้ดูทักษะเชิงช่าง/เทคนิคและความสามารถในการใช้เหตุผลตามคัมภีร์; ในการเริ่มงาน ให้ดูปัญญา ความมั่นคง และความชำนาญเชิงปฏิบัติ; ในการปรึกษาหารือ ให้ดูวาทศิลป์ ความมั่นใจ และไหวพริบ; จากผู้ร่วมพำนัก ให้ดูความประพฤติ กำลัง สุขภาพ และความกล้าหาญ พร้อมทั้งความไม่โอหังและไม่โลเล; และจากการสังเกตโดยตรง ให้ดูความน่าคบหาและความไร้ศัตรู.
A layered, multi-source assessment: informant reports for origin/lineage and disqualifying marks; peer review for skill and śāstra-based judgment; task-start observation for intelligence and execution ability; deliberation settings for communication and presence of mind; neighborhood testimony for conduct/health/courage; and direct observation for social acceptability and absence of active enmities.
Triangulated verification (background checks + peer evaluation + performance observation) to reduce appointment risk and information asymmetry.