Previous Sutra
Next Sutra

Sutra 10

हर्षाद्वातापिरगस्त्यमत्यासादयन्वृष्णिसंघश्च द्वैपायनमिति ॥ कZ_०१.६.१० ॥

harṣād vātāpir agastyam atyāsādayan vṛṣṇisaṃghaś ca dvaipāyanam iti

เพราะความเริงระเริงโดยประมาท (หรรษะ): วาตาปิพินาศเพราะกดดันฤๅษีอคัสตยะเกินควร; และสหพันธรัฐวฤษณิพินาศเพราะกดดันทไวปายนะ (วยาสะ) เกินควร—ดังนี้.

हर्षात्from/owing to joy; out of delight
हर्षात्:
TypeNoun
Rootहर्ष
Formपुंलिङ्ग; पञ्चमी एकवचन (अपादान/हेतु-अर्थे)
वातापिःVātāpi (a proper name)
वातापिः:
TypeNoun (Proper name)
Rootवातापि
Formपुंलिङ्ग; प्रथमा एकवचन
अगस्त्यम्Agastya (as object)
अगस्त्यम्:
TypeNoun (Proper name)
Rootअगस्त्य
Formपुंलिङ्ग; द्वितीया एकवचन
अत्यासादयन्approaching/assailing excessively; pressing hard upon
अत्यासादयन्:
TypeVerb (Participle)
Rootअति-आ-√सद्
Formवर्तमानकाले कृदन्तः; शतृ-प्रत्ययान्त (परस्मैपदी); प्रथमा एकवचन पुंलिङ्ग (कर्तरि)
वृष्णि-सङ्घःthe Vṛṣṇi confederation/assembly (clan-league)
वृष्णि-सङ्घः:
TypeNoun
Rootवृष्णि + सङ्घ
Formपुंलिङ्ग; प्रथमा एकवचन
and
:
TypeParticle
Root
Formसमुच्चयार्थक अव्यय
द्वैपायनम्Dvaipāyana (Vyāsa) (as object)
द्वैपायनम्:
TypeNoun (Proper name)
Rootद्वैपायन
Formपुंलिङ्ग; द्वितीया एकवचन
इतिthus; so (end-quote marker)
इति:
TypeParticle
Rootइति
Formउद्धरण/समाप्त्यर्थक अव्यय
V
Vātāpi
A
Agastya
V
Vṛṣṇi-saṃgha
D
Dvaipāyana (Vyāsa)

FAQs

Over-escalation—needlessly humiliating or cornering an actor with retaliatory capacity—creating avoidable blowback.