Sutra 17
दीर्घकान्तारमनुदकं यवसेन्धनोदकहीनं वा कृच्छ्राध्वानमभियोगप्रस्कन्नं क्षुत्पिपासाध्वक्लान्तं पङ्कतोयगम्भीराणां वा नदीदरीशैलानामुद्यानापयाने व्यासक्तमेकायनमार्गे शैलविषमे संकटे वा बहुलीभूतं निवेशे प्रस्थिते विसम्नाहं भोजनव्यासक्तमायतगतपरिश्रान्तमवसुप्तं व्याधिमरकदुर्भिक्षपीडितं व्याधितपत्त्यश्वद्विपमभूमिष्ठं वा बलव्यसनेषु वा स्वसैन्यं रक्षेत्परसैन्यं चाभिहन्यात् ॥ कZ_१०.२.१७ ॥
dīrghakāntāramanudakaṃ yavasendhanodakahīnaṃ vā kṛcchrādhvānamabhiyogapraskannaṃ kṣutpipāsādhvaklāntaṃ paṅkatoyagambhīrāṇāṃ vā nadīdarīśailānāmudyānāpayāne vyāsaktamekāyanamārge śailaviṣame saṃkaṭe vā bahulībhūtaṃ niveśe prasthite visamnāhaṃ bhojanavyāsaktamāyatagatapariśrāntamavasuptaṃ vyādhimarakadurbhikṣapīḍitaṃ vyādhitapattyaśvadvipamabhūmiṣṭhaṃ vā balavyasaneṣu vā svasainyaṃ rakṣet parasainyaṃ cābhihanyāt
เขาควรคุ้มครองกองทัพของตน และโจมตีกองทัพศัตรูเมื่อศัตรูอยู่ในสภาพบกพร่อง/อ่อนกำลัง เช่น อยู่บนเส้นทางป่าที่ยาวไกลไร้น้ำ; ขาดหญ้าเลี้ยงสัตว์ เชื้อเพลิง หรือน้ำ; ถูกบังคับให้เดินทัพอย่างยากลำบาก; ถูกกดดันด้วยปฏิบัติการ; อ่อนล้าจากความหิว กระหาย และการเดินทาง; ติดหล่มโคลนหรือแหล่งน้ำลึก; ชะงักงันที่การข้ามแม่น้ำ หุบเหว ภูเขา สวน หรือทางเข้าที่คับแคบ; แออัดบนเส้นทางทางเดียว; ติดอยู่ในช่องเขาขรุขระหรือคอคอดคับขัน; กระจัดกระจายระหว่างตั้งค่ายหรือออกเดินทาง; เตรียมการไม่พร้อม; หมกมุ่นกับการกิน; เหนื่อยล้าหลังการเคลื่อนที่ไกล; หลับอยู่; ถูกโรคระบาด ความตาย หรือทุพภิกขภัยเล่นงาน; ทหารราบ ม้า หรือช้างเจ็บป่วย; ไม่ตั้งมั่นบนภูมิประเทศที่เหมาะสม; หรืออยู่ในภาวะคับขันใหญ่ของกำลังรบ
FAQs
Preserve one’s own force while exploiting the enemy’s temporary incapacity created by logistics, terrain, fatigue, or disorder.
It functions as an operational checklist for commanders to recognize windows of advantage and avoid them for their own troops.