Adhyaya 179: Enumeration of Ritual Offenses and Their Expiations; The Sacred Merit of Saukara and Mathurā Pilgrimage

Verse 1

धरण्युवाच ॥ तवापराधाद्देवेश वर्ज्योऽयं वैष्णवेन च ॥ विनापराधो मनुजः सापराधश्च जायते ॥

ధరణి పలికింది—హే దేవేశా! నీకు చేసిన అపరాధం వల్ల ఇతడు వైష్ణవునిచేత కూడా వర్జ్యుడు. అపరాధరహితుడైన మనిషి అపరాధం వల్లనే అపరాధియైపోతాడు।

Verse 2

कर्मणाचरणेनैव करणेन जुगुप्सितः ॥ तच्च पूजाफलं सर्वं ज्ञायते तद्वदस्व मे ॥

కర్మచేత—దాని ఆచరణచేత మరియు సాధనచేత కూడా—మనిషి నిందనీయుడవుతాడు; దాంతో పూజాఫలం అంతటిపై ప్రభావం పడుతుంది. అది నాకు వివరించండి।

Verse 3

श्रीवराह उवाच ॥ कर्मणा मनसा वाचा ये पापरुचयो जनाः ॥ भक्षणं दन्तकाष्ठस्य राजान्नस्य तु भोजनम् ॥

శ్రీవరాహుడు పలికెను—కర్మ, మనస్సు, వాక్కు ద్వారా పాపప్రవృత్తి కలవారు (అనుచితంగా) దంతకాష్ఠాన్ని భక్షించడం, రాజాన్నాన్ని భుజించడం వంటి కార్యాలు చేస్తారు।

Verse 4

मैथुनं शवसंस्पर्शं पुरीषोत्सर्गमेव च ॥ सूतकीउदक्याप्रेक्षा च स्पर्शनं मेहनं तथा ॥

(ఇవాటిలో) మైథునం, శవస్పర్శ, మలవిసర్జనం, సూతకీ/ఉదక్య స్థితిలో ఉన్న స్త్రీని చూడటం, (అటువంటి సందర్భంలో) స్పర్శ చేయటం, అలాగే మూత్రవిసర్జన కూడా ఉన్నాయి।

Verse 5

अभाष्य भाषणं चैव पिण्याकस्य च भक्षणम् ॥ रक्तपारक्यमलिनवस्त्रधारित्वनीलिजम् ॥

మాట్లాడకూడని మాటలు పలకడం, పిణ్యాకం (నూనె-ఖలి) భక్షించడం; అలాగే రక్తసంబంధ అశౌచం, పరదేశీ/పరసంబంధం, మలిన వస్త్రధారణం మరియు నీలీ (ఇండిగో) సంబంధిత అపవిత్రత—ఇవీ దోషాలు.

Verse 6

गुरोश्चालीकनिर्बन्धः पतितान्नस्य भक्षणम् ॥ अभक्ष्य भक्षणं चैव तण्डुलीयविभीतकम् ॥

గురువుపై అసత్య ఆరోపణ/అనవసర పట్టుదల, పతితుని (ఆచారభ్రష్టుని) అన్నం భక్షించడం, అభక్ష్యాన్ని భక్షించడం; అలాగే తండులీయ, విభీతక మొదలైనవి కూడా ఇక్కడ నిషిద్ధ జాబితాలో పేర్కొనబడినవి—ఇవి దోషాలు.

Verse 7

अदानं तुवरान्नस्य जालपादवराकयोः ॥ भक्षणं देवतागारे सोपानत्कोपसर्पणम् ॥

తువరా-అన్నాన్ని దానం చేయకపోవడం, జాల-, పాద-, వరాక మొదలైన వాటిని భక్షించడం; అలాగే దేవాలయంలో సోపానం (మెట్లు) వరకు అనుచితంగా చేరడం/కదలడం—ఇవీ ఇక్కడ దోషాలుగా చెప్పబడ్డాయి.

Verse 8

तथैव देवपूजायां निषिद्धकुसुमार्च्चनम् ॥ अनुत्तार्य च निर्माल्यं पूजा क्षीणान्धकारयोः ॥

దేవపూజలో నిషిద్ధ పుష్పాలతో అర్చన చేయడం దోషం; అలాగే నిర్మాల్యం (వాడిన/వాడిపోయిన మాలలు, అవశేషాలు) తొలగించకుండా పూజ చేయడమూ దోషం; ఇంకా క్షీణ-అంధకార (మందమైన వెలుగు/చీకటి) స్థితిలో పూజ కూడా నియమబద్ధ విషయంగా పేర్కొనబడింది.

Verse 9

पानं सुराया देवस्य अन्धकारे प्रबोधनम् ॥ तावत्कर्मार्च्चने विष्णोरनमस्करणं तथा

సురాపానం, అంధకారంలో దేవుణ్ణి ప్రబోధించడం (లేపడం), అలాగే విష్ణువుని అర్చనకర్మలో నమస్కారం చేయకపోవడం—ఇవి పూజాదోషాలుగా పేర్కొనబడ్డాయి.

Verse 10

दूरस्थो न नमस्कारं कुर्यात्पूजा तु राक्षसी ॥ एकरात्रं द्विरात्रं वा त्रिरात्रं स्नानमेव च ॥ सवासाः पञ्चगव्याशी मलसंवस्त्रकं क्रमात् ॥ नीलिरक्षापनॊदार्थं गोमयेन प्रघर्षणम् ॥ प्राजापत्येन शुद्धिः स्यान्नीलिवस्त्रस्य धारणात्

దూరంలో ఉన్నవాడు నమస్కారం చేయకూడదు; అలా చేసిన పూజ ‘రాక్షసీ’గా చెప్పబడింది. ఒకటి, రెండు లేదా మూడు రాత్రులు స్నానం చేయాలి. వస్త్రాలతోనే ఉండి పంచగవ్యాన్ని సేవించి, మలిన వస్త్రాన్ని క్రమంగా శుద్ధి చేయాలి. ‘నీలీ’ దోష నివారణకు గోమయంతో రుద్దాలి. నీలీ మచ్చల వస్త్రధారణకు ప్రాజాపత్య వ్రతంతో శుద్ధి కలుగుతుంది.

Verse 11

चान्द्रायणद्वयं कुर्याद्गुरोः क्षयितमुत्तमम् ॥ चान्द्रायणं पराकं च पतितान्नस्य भक्षणात्

గురువిషయంలో క్షయిత/ఉపభుక్త దోషానికి ఉత్తమ ప్రాయశ్చిత్తంగా ద్వి-చాంద్రాయణం చేయాలి. పతితుని అన్నం భక్షించినప్పుడు చాంద్రాయణం మరియు పరాకం రెండూ చేయాలి.

Verse 12

चान्द्रायणं पराकं च प्राजापत्यं तथैव च ॥ गोप्रदानं च भोज्यं च अभक्ष्यस्य च भक्षणे

అభక్ష్యమైన (నిషిద్ధ) దానిని భక్షించినప్పుడు చాంద్రాయణం, పరాకం, ప్రాజాపత్యం అనే వ్రతాలు చేయాలి; అలాగే గోప్రదానం చేసి, భోజనదానం/భోజనం ఏర్పాటు చేయాలి.

Verse 13

उपवासस्तु पञ्चाहं पञ्चगव्येन शुद्ध्यति ॥ सोपानत्कश्चरेत्पाद कॄच्छ्रस्य द्विरभोजनम्

ఐదు రోజుల ఉపవాసం పంచగవ్యంతో శుద్ధి/సంపూర్ణం అవుతుంది. కృచ్ఛ్ర వ్రతంలోని ‘పాదం’ (చతుర్థ భాగం) సోపానత్కగా, విధి ప్రకారం రోజుకు రెండు సార్లు భోజనం చేస్తూ ఆచరించాలి.

Verse 14

पुष्पाभावेऽर्च्चनं स्नानं देवस्पर्शं च कारयन् ॥ अनिर्माल्यनमस्कारं स्नानं पञ्चामृतॆन तु

పుష్పాలు లేనప్పుడు స్నానంతో అర్చన చేసి, దేవుని (విధిపూర్వక) స్పర్శను చేయాలి. నిర్మాల్యాన్ని (మాలా-ప్రసాదం) తొలగించకుండా నమస్కరించినట్లయితే పంచామృతంతో స్నానం విధేయం.

Verse 15

सुरापाने द्विजातीनां चान्द्रायणचतुष्टयम् ॥ तथैव द्वादशाब्दं तु प्राजापत्यत्रयं चरेत्

ద్విజులు సురాపానం చేసినప్పుడు నాలుగు చాంద్రాయణ వ్రతాలు విధించబడతాయి; అలాగే పన్నెండు సంవత్సరాల నియమాచరణ చేసి మూడు ప్రాజాపత్య ప్రాయశ్చిత్తాలు ఆచరించాలి।

Verse 16

ब्रह्मकूर्च्चेन शुद्धिः स्याद्गोप्रदानत्रयेण च ॥ त्रयाणामेकरात्रेण पञ्चामृतनिषेवणात्

బ్రహ్మకూర్చ వ్రతం ద్వారా, అలాగే మూడుసార్లు గోప్రదానం చేయడం ద్వారా శుద్ధి కలుగుతుంది; ఈ మూడు సందర్భాలలో ఒక రాత్రి వ్రతంతో పంచామృత సేవనచేత కూడా శుద్ధి పొందుతారు।

Verse 17

मुच्यते त्वपराधैस्तु तथा विष्णोः स्तवं पठन् ॥ एतत्ते कथितं गुह्यं किमन्यच्छ्रोतुमिच्छसि

అటువంటి అపరాధాల నుండి విష్ణు స్తవాన్ని పఠించడం ద్వారా విముక్తి కలుగుతుంది. ఈ గూఢోపదేశం నీకు చెప్పబడింది; ఇంకేమి వినాలని కోరుకుంటున్నావు?

Verse 18

मुहूर्तमात्रे सा देवी संज्ञां प्राप्येदमब्रवीत् ॥ अपराधे कृते देव सूतकी हि प्रजायते

క్షణమాత్రంలో ఆ దేవి స్పృహ పొందీ ఇలా పలికింది— “ఓ దేవా! అపరాధం జరిగినప్పుడు సూతక (అశౌచ) స్థితి నిజంగా ఉద్భవిస్తుంది.”

Verse 19

प्रायश्चित्तानि भूरीणि कृतानि तु नरैः सदा ॥ तेन मे मनसो मोहः दुःखदो यः समभ्ययात् ॥

“మనుష్యులు ఎల్లప్పుడూ అనేక ప్రాయశ్చిత్తాలు చేస్తూనే ఉంటారు; అందువల్ల నా మనస్సులో దుఃఖాన్ని కలిగించే మోహం కలిగింది.”

Verse 20

अस्ति कश्चिदुपायोऽत्र येन त्वं नृषु तुष्यसि ॥ पूजितः सफलश्चासि अपराधविशोधनम् ॥

ఇక్కడ ఏదైనా ఉపాయం ఉందా, దానివలన మీరు మనుష్యులపై ప్రసన్నులవుతారు—పూజింపబడినప్పుడు ఫలప్రదులవుతారు, అపరాధాల శుద్ధి జరుగుతుంది?

Verse 21

श्रीवराह उवाच ॥ संवत्सरस्य मध्ये तु तीर्थे सौकरवे मम ॥ कृतोपवासः स्नानेन गङ्गायां शुद्धिमाप्नुयात् ॥

శ్రీవరాహుడు పలికెను: సంవత్సరమధ్యంలో నా సౌకరవ తీర్థంలో ఉపవాసం చేసినవాడు గంగలో స్నానం చేయుటవలన శుద్ధిని పొందును.

Verse 22

मथुरायां तथाप्येवं सापराधः शुचिर्भवेत् ॥ अनयोस्तीर्थयोरेवं यः सेवेत सकृन्नरः ॥

అలాగే మథురాలో కూడా, అపరాధములు కలవాడైనను శుచియగును. ఈ విధంగా ఈ రెండు తీర్థములను ఒక్కసారైనా సేవించువాడు…

Verse 23

सहस्रजन्मसु कृतानपराधाञ्जहाति सः ॥ स्नानात्पानात्तथा ध्यानात्कीर्तनाद्धारणात्तथा ॥

…అతడు వెయ్యి జన్మలలో చేసిన అపరాధములను విడిచిపెట్టును—స్నానముచేత, తీర్థజల పానముచేత, అలాగే ధ్యానముచేత, కీర్తనముచేత మరియు ధారణచేత కూడా.

Verse 24

श्रवणान्मननाच्चैव दर्शनाद्याति पातकम् ॥ पृथिव्युवाच ॥ मथुरा सूकरं चैव द्वावेतौ तव वल्लभौ ॥

శ్రవణముచేత, మననముచేత మరియు దర్శనముచేత కూడా పాపము తొలగును. పృథివి పలికెను: మథురా మరియు సూకరము—ఈ రెండూ మీకు ప్రియమైనవే.

Verse 25

विशिष्टमनयोः किं च सत्यं ब्रूहि सुरेश्वर ॥ श्रीवराह उवाच ॥ पृथिव्यां यानि तीर्थानि आसमुद्रसरांसि च ॥

“ఈ రెండింటిలో విశేషం ఏమిటి? హే దేవేశ్వరా, సత్యం చెప్పుము।” శ్రీవరాహుడు పలికెను—“భూమిపై ఉన్న అన్ని తీర్థములు, సముద్రమువరకు ఉన్న సరస్సులు, జలాశయములు కూడా…”

Verse 26

कुब्जाम्रकं प्रशंसन्ति सदा मद्भावभाविताः ॥ तस्मात्कोटिगुणं गुह्यं सौकरतीर्थमुत्तमम् ॥

నా భావభక్తితో నిండినవారు ఎల్లప్పుడూ కుబ్జామ్రకాన్ని ప్రశంసిస్తారు. అందుచేత ఉత్తమమైన సౌకర తీర్థము గుప్తమై, కోటి రెట్లు శ్రేష్ఠ ఫలదాయకము.

Verse 27

गुह्याद्गुह्यतरं पुण्यं माथुरं मम मण्डलम् ॥ फलं परार्द्धगुणितं सिततीर्थान्न संशयः ॥

గుప్తమైనదానికన్నా మరింత గుప్తమైన పుణ్యమయమైన మాథుర మండలం నా స్వధామము. దాని ఫలం పరార్ధముగా గుణింపబడును; సీతా తీర్థమును మించినదే—సందేహము లేదు.

Verse 28

अटित्वा सर्वतीर्थानि कुब्जाम्रादीनि नित्यशः ॥ अघं विनश्यते क्षिप्रं मथुरामागतस्य च ॥

కుబ్జామ్రక మొదలైన సమస్త తీర్థములను నిత్యము దర్శించినప్పటికీ, మథురకు వచ్చినవాని పాపము త్వరగా నశించును.

Verse 29

विश्रमणाच्च विश्रान्तिस्तेन संज्ञा वरा मम ॥ सारात्सारतरं स्नानं गुह्यानां गुह्यमुत्तमम्

విశ్రమించుట వలన విశ్రాంతి కలుగును; అందుచేత అదే నా ఉత్తమ నామము. ఈ స్నానం సారములలో సారతరము—గుప్తములలో పరమ గుప్తమై ఉత్తమము.

Verse 30

गतिरन्वेषणीयानां मथुरा परमा गतिः ॥ कुब्जाम्रके सौकरे च मथुरायां विशेषतः

సాధకులు అన్వేషించవలసిన పరమ గమ్యం మథుర. ప్రత్యేకంగా కుబ్జామ్రక, సౌకర క్షేత్రాలలో, ముఖ్యంగా మథురలోనే.

Verse 31

विना सांख्येन योगेन मुच्यते नात्र संशयः ॥ या गतिर्योगयुक्तस्य ब्राह्मणस्य मनीषिणः

సాంఖ్యము మరియు యోగము లేకుండా మోక్షం లభించదు—ఇందులో సందేహం లేదు. యోగసంయుక్తుడైన జ్ఞానవంత బ్రాహ్మణునికి కలిగే పరమ గతి—

Verse 32

सा गतिस्त्यजतः प्राणान्मथुरायां न संशयः ॥ एतत्ते कथितं सारं मया सत्येन सुव्रते ॥ न तीर्थं मथुराया हि न देवः केशवात्परः

మథురలో ప్రాణాలను విడిచినవాడికి అదే పరమ గతి నిస్సందేహంగా లభిస్తుంది. ఓ సువ్రతా, ఈ సారాన్ని నేను సత్యంగా చెప్పాను: మథురకు సమానమైన తీర్థం లేదు, కేశవుని మించిన దేవుడు లేడు.

Verse 33

अपराधास्त्रयस्त्रिंशत्समाख्याता मया धरे ॥ एभिर्युक्तस्तु पुरुषो विष्णुं नैव प्रपश्यति

ఓ ధరా, నేను ముప్పైమూడు అపరాధాలను వివరించాను. వీటితో యుక్తుడైన మనిషి విష్ణువును నిజంగా దర్శించలేడు.

Verse 34

पुनः पुनरुवाचेदं देवदेवो जनार्दनः ॥ मोहङ्गता तु शृणुते नष्टसंज्ञेव लक्ष्यते

దేవదేవుడు జనార్దనుడు ఇదే మాటను మళ్లీ మళ్లీ పలికాడు. అయినా మోహగ్రస్తుడు వింటూనే ఉంటాడు, కానీ చైతన్యం కోల్పోయినవాడిలా కనిపిస్తాడు.

Verse 35

एकाहं मार्गशीर्ष्यां च द्वादश्यां सितवैष्णवम् ॥ गङ्गासागरिकं नाम पुराणेषु च पठ्यते

మార్గశీర్ష మాసంలోని ఏకాదశి మరియు శుక్ల ద్వాదశిన వైష్ణవ వ్రతమని చెప్పబడింది; అలాగే ‘గంగా-సాగరిక’ అనే నామము పురాణాలలో కూడా పఠించబడుతుంది।