HomeVamana PuranaAdh. 23Shloka 13
Previous Verse
Next Verse

Shloka 13

Kuru's ConsecrationKuru’s Consecration and the Sanctification of Samantapañcaka (Kurukshetra)

तत्र देवीं ददर्शाथ पुण्यां पापविमोचनीम् प्लक्षजां ब्रह्मणः पुत्रीं हरिजिह्वां सरस्वतीम्

tatra devīṃ dadarśātha puṇyāṃ pāpavimocanīm plakṣajāṃ brahmaṇaḥ putrīṃ harijihvāṃ sarasvatīm

అక్కడ అతడు పుణ్యమయి, పాపవిమోచిని, ప్లక్షవృక్షజాత, బ్రహ్ముని కుమార్తె, ‘హరిజిహ్వా’గా ప్రసిద్ధమైన దేవి సరస్వతిని దర్శించాడు।

tatrathere
tatra:
Adhikaraṇa (अधिकरण)
TypeIndeclinable
Roottatra (अव्यय)
Formअव्यय, देशवाचक अव्यय (locative adverb)
devīmthe goddess
devīm:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootdevī (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative), एकवचन
dadarśasaw
dadarśa:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Rootdṛś (धातु)
Formलिट्-लकार (Perfect), परस्मैपद, प्रथम-पुरुष, एकवचन
athathen
atha:
Sambandha (सम्बन्ध/अन्वय)
TypeIndeclinable
Rootatha (अव्यय)
Formअव्यय, अनुक्रम/समुच्चयार्थक (then/and then)
puṇyāmholy, meritorious
puṇyām:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootpuṇya (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; विशेषण (qualifying devīm)
pāpa-vimocanīmsin-removing
pāpa-vimocanīm:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootpāpa (प्रातिपदिक) + vimocanī (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुष (pāpasya vimocanī = remover of sin)
plakṣa-jāmborn from/at the plakṣa (tree)
plakṣa-jām:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootplakṣa (प्रातिपदिक) + jā (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; पञ्चमी/सप्तमी-तत्पुरुषार्थ (plakṣāt jā = born from/at the plakṣa)
brahmaṇaḥof Brahmā
brahmaṇaḥ:
Sambandha (सम्बन्ध/षष्ठी)
TypeNoun
Rootbrahman (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति (Genitive), एकवचन
putrīmdaughter
putrīm:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootputrī (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; (apposition to devīm)
hari-jihvāmHari-jihvā (epithet/name)
hari-jihvām:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Roothari (प्रातिपदिक) + jihvā (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; कर्मधारय (harī jihvā yasyāḥ = having tawny/green tongue; epithet)
sarasvatīmSarasvatī
sarasvatīm:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootsarasvatī (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; (apposition/name)
Narrative layer likely Pulastya → Nārada (standard Vāmana Purāṇa frame); immediate verse is third-person narration
SarasvatīBrahmāHari (Viṣṇu, as epithet in harijihvā)
Sacred GeographyTīrtha MahātmyaPurification (pāpa-kṣaya)Vedic Speech (Sarasvatī as vāk)

{ "primaryRasa": "adbhuta", "secondaryRasa": "shanta", "rasaIntensity": 0, "emotionalArcPosition": "", "moodDescriptors": [] }