Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 11

Devanagari script

इति संक्षेपतः प्रोक्तं माहात्म्यं ते भवोद्भवम् । श्रुतं पापोपशमनं यज्ञायुतफलप्रदम्

Transliteration

iti saṃkṣepataḥ proktaṃ māhātmyaṃ te bhavodbhavam | śrutaṃ pāpopaśamanaṃ yajñāyutaphalapradam

Translation

ఇలా సంక్షేపంగా నీకు భవోద్భవ మహాత్మ్యం చెప్పబడింది. దీనిని శ్రవణం చేయడం పాపశమనాన్ని చేసి, పదివేల యజ్ఞఫలాన్ని ప్రసాదిస్తుంది.

Word by Word

• इति: thus
• इति: Sambandha (Discourse marker/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: इति (अव्यय)
• Form: अव्यय; इत्यादि-निर्देशक (quotative/closure particle)

• संक्षेपतः: briefly
• संक्षेपतः: Kriya-visheṣaṇa (Adverb/क्रियाविशेषण)
• Type: Indeclinable
• Root: संक्षेप (प्रातिपदिक)
• Form: अव्यय; तसिल्-प्रत्ययान्त (ablatival adverb) ‘in brief’

• प्रोक्तम्: has been stated
• प्रोक्तम्: Kriya (Predicate/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: प्र + वच् (धातु)
• Form: क्त-प्रत्ययान्त (past passive participle), नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; ‘spoken/declared’

• माहात्म्यम्: greatness, sacred glory
• माहात्म्यम्: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: माहात्म्य (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन

• ते: to you / of you
• ते: Sampradāna/Sambandha (Recipient/possessor/सम्प्रदान/सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: युष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: षष्ठी-विभक्ति (Genitive/6th), एकवचन; ‘of you/for you’

• भवोद्भवम्: originating from Bhava (Śiva)
• भवोद्भवम्: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: भव + उद्भव (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; समासः—भवात् उद्भवम् (पञ्चमी-तत्पुरुष) ‘arisen from Bhava’

• श्रुतम्: (when) heard
• श्रुतम्: Kriya-visheṣaṇa (Condition/participial)
• Type: Verb
• Root: श्रु (धातु)
• Form: क्त-प्रत्ययान्त (past passive participle), नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; ‘heard’ (i.e., when heard)

• पापोपशमनम्: pacification of sins
• पापोपशमनम्: Karma/Phala (Result/फल)
• Type: Noun
• Root: पाप + उपशमन (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; समासः—पापस्य उपशमनम् (षष्ठी-तत्पुरुष)

• यज्ञायुतफलप्रदम्: granting the fruit of ten-thousand sacrifices
• यज्ञायुतफलप्रदम्: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: यज्ञ + अयुत + फल + प्रद (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; बहुपद-तत्पुरुषः—यज्ञायुतस्य फलस्य प्रदम् (षष्ठी-तत्पुरुष)

Speaker

Narrator (contextual Purāṇic voice)

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Vastrāpatha (māhātmya-śravaṇa)

Type: kshetra

Skanda Dialogue

Listener: Varavarṇinī (addressed)

Visual Art Cues

Scene: A sage narrates the Vastrāpatha māhātmya to a divine listener; the words appear as luminous script dissolving darkness (sins), while sacrificial fires symbolically multiply in the background.

Characters & Entities

• Bhava (Śiva)
• Yajña

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Śravaṇa (devout listening) to a tīrtha-māhātmya is itself a purifying dharmic act with immense merit.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

Vastrāpatha-kṣetra via its Bhava-origin māhātmya and its proclaimed listening-benefit.

What ritualistic prescription is mentioned?

Śravaṇa of the māhātmya (hearing the account) as a merit-producing observance.