Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 191

Devanagari script

कालदुर्वाससोश्चित्रचरित्रेणामरावतीम् । यास्येहं भ्रातृभिः सार्द्धं राज्यं पुत्रे निवेद्य च

Transliteration

kāladurvāsasościtracaritreṇāmarāvatīm | yāsyehaṃ bhrātṛbhiḥ sārddhaṃ rājyaṃ putre nivedya ca

Translation

కాలము మరియు దుర్వాసుని విచిత్ర లీలాప్రసంగముచేత, రాజ్యాన్ని పుత్రునికి అప్పగించి, నేను సోదరులతో కలిసి అమరావతికి వెళ్లుదును।

Word by Word

• कालदुर्वाससोः: of Kāla and Durvāsas
• कालदुर्वाससोः: Sambandha (Genitive relation/सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: कालदुर्वासस् (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, षष्ठी (6th/सम्बन्ध), द्विवचन; द्वन्द्वसमास (कालः + दुर्वासाः)

• चित्रचरित्रेण: by the wondrous deed/act
• चित्रचरित्रेण: Karana (Instrument/करण)
• Type: Noun
• Root: चित्रचरित्र (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, तृतीया (3rd/करण), एकवचन; कर्मधारय (चित्रं चरित्रम्)

• अमरावतीम्: to Amarāvatī
• अमरावतीम्: Gati/Karma (Goal of motion/गति)
• Type: Noun
• Root: अमरावती (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, द्वितीया (2nd/गति-लक्ष्य), एकवचन

• यास्ये: I will go
• यास्ये: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: या (धातु)
• Form: लृट् (Simple Future), उत्तमपुरुष, एकवचन, परस्मैपद

• अहम्: I
• अहम्: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: अहम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: सर्वनाम, प्रथमा (1st/कर्ता), एकवचन

• भ्रातृभिः: with (my) brothers
• भ्रातृभिः: Sahakari (Accompaniment/सह)
• Type: Noun
• Root: भ्रातृ (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, तृतीया (3rd/सह), बहुवचन

• सार्धम्: together with
• सार्धम्: Sahakari (Accompaniment/सह)
• Type: Indeclinable
• Root: सार्धम् (अव्यय)
• Form: अव्यय; सहार्थक-निपात (particle meaning 'together with')

• राज्यम्: the kingdom
• राज्यम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: राज्य (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd/कर्म), एकवचन

• पुत्रे: to (my) son
• पुत्रे: Sampradana (Recipient/सम्प्रदान)
• Type: Noun
• Root: पुत्र (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, चतुर्थी (4th/सम्प्रदान), एकवचन

• निवेद्य: having entrusted/presented
• निवेद्य: Purvakala-kriya (Prior action/पूर्वकालक्रिया)
• Type: Indeclinable
• Root: नि + वेद् (धातु)
• Form: क्त्वान्त (absolutive/gerund) of causative/denominative sense 'to present/submit'; अव्ययभाव

• च: and
• च: Samuccaya (Connector/समुच्चय)
• Type: Indeclinable
• Root: च (अव्यय)
• Form: अव्यय; समुच्चय (conjunction)

Speaker

Śrī Rāma (as a prophetic/narrative voice within the Māhātmya context)

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Vastrāpatha-kṣetra

Type: kshetra

Visual Art Cues

Scene: Rāma, after entrusting the kingdom to his son, departs with his brothers; Durvāsas appears as an austere catalyst; above, Amarāvatī glows—celestial city with Indra’s splendor, clouds and divine chariots suggesting ascent.

Characters & Entities

• Kāla (Time)
• Durvāsas
• Amarāvatī
• Brothers of Rāma (implied)
• Son (heir; implied)

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Even the greatest must honor Time (kāla) and duty; orderly succession and detachment uphold dharma.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

The verse is within Vastrāpathakṣetra Māhātmya (Prabhāsa Khaṇḍa); Amarāvatī is referenced as a divine destination, not as the section’s tīrtha focus.

What ritualistic prescription is mentioned?

No explicit ritual; it references royal succession and departure as dharmic acts.