Adhyaya 248
Prabhasa KhandaPrabhasa Kshetra MahatmyaAdhyaya 248

Adhyaya 248

ఈశ్వరుడు మహాదేవికి ఉపదేశిస్తాడు—మునుపు చెప్పబడిన, బ్రహ్మ ఆరాధించిన పవిత్రస్థలానికి వెళ్లుము; అది సరస్వతి నదీ తీరంలో, పర్ణాదిత్యానికి పడమర దిశలో ఉంది. అనంతరం ఆయన కారణకథను వివరిస్తాడు—బ్రహ్మ చతుర్విధ సృష్టిని సృష్టించకముందు, వర్ణనాతీత వర్గానికి చెందిన ఒక అద్భుత స్త్రీ పురాణోక్త సౌందర్యలక్షణాలతో ప్రత్యక్షమైంది. ఆమెను చూసి బ్రహ్మ కామావేశంతో సంయోగం కోరగా, తక్షణమే అతని ఐదవ శిరస్సు పడిపోయి గాడిదసదృశంగా మారింది; ఇది వెంటనే ధర్మదోషంగా చెప్పబడింది. ‘కుమార్తె’ పట్ల కలిగిన నిషిద్ధ కామం యొక్క గంభీరత గ్రహించి బ్రహ్మ శుద్ధికోసం ప్రభాసానికి వచ్చాడు, ఎందుకంటే తీర్థస్నానం లేకుండా దేహ-ధర్మశుద్ధి అసాధ్యమని పేర్కొనబడింది. సరస్వతిలో స్నానం చేసి దేవదేవ శూలిన శివుని లింగాన్ని స్థాపించి, కలుషముక్తుడై తన లోకానికి తిరిగిపోయాడు. ఫలశ్రుతి ప్రకారం—సరస్వతిలో స్నానం చేసి ఆ బ్రహ్మేశ్వర లింగ దర్శనం చేసినవాడు సర్వపాపముల నుండి విముక్తుడై బ్రహ్మలోకంలో గౌరవింపబడతాడు; చైత్ర శుక్ల చతుర్దశిన దర్శనం చేస్తే మహేశ్వరుని పరమపదాన్ని పొందుతాడు।

Shlokas

Verse 1

ईश्वर उवाच । ततो गच्छेन्महादेवि पूर्वोक्तं ब्रह्मपूजितम् । सरस्वत्यास्तटे संस्थं पर्णादित्यस्य पश्चिमे

ఈశ్వరుడు పలికెను—తదుపరి, ఓ మహాదేవీ, ముందుగా చెప్పబడిన బ్రహ్మారాధితమైన ఆ పుణ్యస్థానానికి వెళ్ళుము; అది సరస్వతీ తీరమున, పర్ణాదిత్యుని పడమర వైపున ఉంది.

Verse 2

तस्योत्पत्तिं प्रवक्ष्यामि शृणुष्वैकमनाः प्रिये । सृजतो ब्रह्मणः पूर्वं भूतग्रामं चतुर्विधम्

దాని ఉద్భవాన్ని నేను వివరిస్తాను; ప్రియే, ఏకాగ్రచిత్తంతో వినుము. పూర్వకాలంలో సృష్టి చేయుచున్న బ్రహ్ముడు చతుర్విధ భూతసమూహాన్ని…

Verse 3

उत्पन्नाद्भुतरूपाढ्या नारी कमललोचना । कंबुग्रीवा सुकेशांता बिंबोष्ठी तनुमध्यमा

అప్పుడు అద్భుత సౌందర్యసంపన్నమైన ఒక స్త్రీ అవతరించింది—కమలనేత్రి, శంఖసమాన గ్రీవ కలది, సుకేశిని, బింబఫలసమాన అధరములు కలది, సన్నని నడుము కలది।

Verse 4

गंभीरनाभिः सुश्रोणी पीनश्रोणिपयोधरा । पूर्णचन्द्रमुखी सा तु गूढगुल्फा सितानना

ఆమె నాభి గంభీరంగా ఉండెను, నడుము సుందరంగా ఉండెను; నితంబములు మరియు స్తనములు పుష్టంగా ఉండెను; ఆమె ముఖము పూర్ణచంద్రునివలె ప్రకాశించెను. ఆమె గుల్ఫములు సుగఠితమై, ముఖకాంతి శుభ్రంగా వెలిగెను।

Verse 5

न देवी न च गन्धर्वी नासुरी न च पन्नगी । यादृग्रूपा वरारोहा तादृशी सा व्यजायत

ఆమె దేవి కాదు, గంధర్వీ కాదు, అసురీ కాదు, పన్నగీ (నాగకన్య) కూడా కాదు. పరమసుందర రూపమని ఎట్లా ఊహించగలమో, అచ్చం అలాంటి మహారోహిణి ఆమె జన్మించింది।

Verse 6

तां दृष्ट्वा रूपसंपन्नां ब्रह्मा कामवशोऽभवत् । अथ तां प्रार्थयामास रत्यर्थं वरवर्णिनि

ఆమె రూపసంపత్తిని చూచి బ్రహ్ముడు కామవశుడయ్యెను. అప్పుడు, ఓ సుందరవర్ణినీ, రతిసుఖార్థం ఆమెను ప్రార్థించెను।

Verse 7

अथ प्रार्थयतस्तस्य न्यपतत्पंचमं शिरः । खररूपं महादेवि तेन पापेन तत्क्षणात्

అతడు ప్రార్థించుచుండగానే అతని ఐదవ శిరస్సు పడిపోయెను. ఓ మహాదేవీ, ఆ పాపఫలంగా అది తక్షణమే గర్ధభరూపమై పోయెను।

Verse 8

ततो ज्ञात्वा महत्पापं दुहितुः कामसंभवम् । घृणया परया युक्तः प्रभासं क्षेत्रमागतः

అప్పుడు తన కుమార్తె పట్ల కామమునుండి పుట్టిన మహాపాపాన్ని గ్రహించి, గాఢమైన పశ్చాత్తాపంతో కూడి పవిత్ర ప్రభాసక్షేత్రానికి వచ్చెను।

Verse 9

न कायस्य यतः शुद्धिर्विना तीर्थावगाहनात् । स स्नातः सलिले पुण्ये सरस्वत्या वरानने

తీర్థంలో అవగాహనము చేయకపోతే దేహశుద్ధి కలగదు; అందువల్ల, ఓ సుందరముఖీ, అతడు సరస్వతీ పుణ్యజలంలో స్నానము చేసెను।

Verse 10

लिंगं संस्थापयामास देवदेवस्य शूलिनः । ततो विकल्मषो भूत्वा जगाम स्वगृहं पुनः

అతడు దేవదేవుడైన శూలధారి మహాదేవుని లింగాన్ని ప్రతిష్ఠించెను; తరువాత కల్మషరహితుడై మళ్లీ తన గృహానికి వెళ్లెను।

Verse 11

स्नात्वा सारस्वते तोये यस्तल्लिंगं प्रपश्यति । सर्वपापविनिर्मुक्तो ब्रह्मलोके महीयते

సరస్వతీ జలంలో స్నానము చేసి ఆ లింగాన్ని దర్శించువాడు, సమస్త పాపముల నుండి విముక్తుడై బ్రహ్మలోకంలో గౌరవింపబడును।

Verse 12

चैत्रे शुक्लचतुर्दश्यां यस्तं पश्यति मानवः । स याति परमं स्थानं यत्र देवो महेश्वरः

చైత్ర మాస శుక్ల చతుర్దశినాడు ఎవడు ఆయనను (ఆ లింగాన్ని) దర్శించునో, వాడు పరమస్థానాన్ని పొందును; అక్కడ దేవుడు మహేశ్వరుడు నివసించును।

Verse 248

इति श्रीस्कांदे महापुराण एकाशीतिसाहस्र्यां संहितायां सप्तमे प्रभासखण्डे प्रथमे प्रभासक्षेत्रमाहात्म्ये ब्रह्मेश्वरमाहात्म्यवर्णनंनामाष्टचत्वारिंशदुत्तरद्विशततमोऽध्यायः

ఇట్లు శ్రీ స్కాంద మహాపురాణము, ఏకాశీతిసాహస్రీ సంహితలోని సప్తమ ప్రభాసఖండము, ప్రథమ ‘ప్రభాసక్షేత్రమాహాత్మ్య’ భాగములో ‘బ్రహ్మేశ్వరమాహాత్మ్యవర్ణన’ అను 248వ అధ్యాయము సమాప్తమైంది।