Adhyaya 231
Prabhasa KhandaPrabhasa Kshetra MahatmyaAdhyaya 231

Adhyaya 231

ఈశ్వరుడు దేవిని ఉద్దేశించి ప్రభాసఖండంలో జాంబవతీ నదితో సంబంధమైన పుణ్యస్థలాన్ని సూచిస్తాడు. పురాణస్మృతిలో జాంబవతీ విష్ణువుకు ప్రియమైన భార్యగా ప్రసిద్ధి. సంభాషణలో జాంబవతీ అర్జునుని ప్రస్తుత సంఘటనలను అడుగుతుంది; అర్జునుడు శోకంతో నిండిపోయి యాదవవంశంలో జరిగిన మహావిపత్తును వివరిస్తాడు—బలదేవుడు, సాత్యకి మొదలైన ప్రముఖ యాదవుల వినాశం మరియు సమస్త యాదవసమాజం చీలిపోవడం ధర్మ-ఇతిహాసాలలో ఒక పెద్ద విరామంలా చెబుతాడు. భర్త మరణవార్త విన్న జాంబవతీ గంగాతీరంలో ఆత్మదాహం చేసి చితాభస్మాన్ని సేకరిస్తుంది. అనంతరం దివ్య పరిణామంతో నదిరూపం దాల్చి సముద్రం వైపు ప్రవహిస్తుంది; అలా ఆ జలధార తీర్తంగా పవిత్రమవుతుంది. ఫలశ్రుతిగా—భక్తితో అక్కడ స్నానం చేసే స్త్రీలకు, వారి వంశంలోని స్త్రీలకు కూడా వైధవ్యం కలగదని; అలాగే పురుషుడు గానీ స్త్రీ గానీ సంపూర్ణ ప్రయత్నంతో అక్కడ స్నానం చేస్తే పరమగతి లభిస్తుందని చెప్పబడింది.

Shlokas

Verse 1

ईश्वर उवाच । ततो गच्छेन्महादेवि यत्र जांबवती नदी । पुरा जांबवतीनाम विष्णोर्या महिषीप्रिया । अपृच्छदर्जुनं साध्वी वद वार्तां कुरू द्वह

ఈశ్వరుడు పలికెను—హే మహాదేవీ, ఆపై జాంబవతీ నది ప్రవహించే చోటికి వెళ్లవలెను. పూర్వకాలంలో విష్ణువుకు ప్రియమైన మహిషి, సతీమణి జాంబవతీ అర్జునుని అడిగింది—‘వార్త చెప్పు; సత్యంగా చెప్పు, ఏదీ దాచకు।’

Verse 2

तस्यास्तद्वचनं श्रुत्वा अर्जुनो निश्वसन्मुहुः । वाष्पगद्गदया वाचा इदं वचनमब्रवीत्

ఆమె మాటలు విని అర్జునుడు మళ్లీ మళ్లీ నిట్టూర్చెను; కన్నీళ్లతో గద్గదమైన స్వరంతో ఈ మాటలు పలికెను।

Verse 3

बलदेवस्य वीरस्य सात्यकेश्च महात्मनः

అతడు వీరుడైన బలదేవుని, అలాగే మహాత్ముడైన సాత్యకిని (వృత్తాంతాన్ని) చెప్పెను।

Verse 4

अन्येषां यदुवीराणां पापकर्मातिनिर्घृणः । जिजीविषुरिह प्राप्तो वासुदेवनिराकृतः

అతడు ఇతర యదువీరుల గురించీ చెప్పెను—పాపకర్మలలో నిమగ్నులై, కరుణలేని వారు. నేను జీవించాలనే ఆశతో ఇక్కడికి వచ్చితిని, వాసుదేవునిచే త్రోసివేయబడినవాడినట్లు.

Verse 5

सा श्रुत्वा भर्तृनिधनमर्जुनाच्च महासती । गंगातीरे समुत्पाद्य पावकं पावकप्रभा । समुत्सृज्य महाकायं नदीभूत्वा विनिर्ययौ

అర్జునుని నుండి భర్త మరణవార్త విని, ఆ మహాసతి—అగ్నివలె ప్రకాశించెది—గంగాతీరమున అగ్నిని ప్రజ్వలింపజేసెను. తన మహాదేహాన్ని విడిచి, నదిరూపమై బయలుదేరెను.

Verse 6

सा गृहीत्वा सती भर्तुर्भस्म सर्वं चितेस्तथा । प्रविष्टा सागरं देवि तदा जांबवती शुभा

హే దేవీ! ఆ సతి భర్త యొక్కను, చితి యొక్కను సమస్త భస్మాన్ని గ్రహించి సాగరములో ప్రవేశించెను; అప్పుడు ఆమె శుభకరమైన జాంబవతీ (నది)గా అయ్యెను.

Verse 7

या नारी तत्र देवेशि भक्त्या स्नानं समाचरेत् । तदन्वयेपि काचित्स्त्री न वैधव्यमवाप्नुयात्

హే దేవేశీ! అక్కడ భక్తితో స్నానం చేయు ఏ స్త్రీయైనా, ఆమె వంశములోనూ ఏ స్త్రీకీ వైధవ్యం కలుగదు.

Verse 8

तस्मात्सर्वप्रयत्नेन तत्र स्नानं समाचरेत् । नरो वा यदि वा नारी प्राप्नोति परमां गतिम्

కాబట్టి సమస్త ప్రయత్నముతో అక్కడ స్నానం చేయవలెను; పురుషుడైనా స్త్రీయైనా పరమగతిని పొందును.

Verse 9

परित्यक्ता वयं भद्रे यादवैः सुमहात्मभिः

హే భద్రే, సుమహాత్ములైన యాదవులచే మేము పరిత్యక్తులమయ్యాము।