Adhyaya 134

Verse 1

ईश्वर उवाच । ततो गच्छेन्महादेवि पुष्करावर्तकां नदीम् । ब्रह्मकुंडादुत्तरतो नातिदूरे व्यवस्थिताम्

ఈశ్వరుడు పలికెను—తదుపరి, ఓ మహాదేవీ! బ్రహ్మకుండానికి ఉత్తరంగా ఎక్కువ దూరం కాని చోట ఉన్న పుష్కరావర్తకా అనే నదికి వెళ్లవలెను।

Verse 2

पुरा यज्ञे वर्तमाने सोमस्य तु महात्मनः । ब्रह्मा सुरगणैः सार्धं प्रभासं क्षेत्रमागतः

పూర్వకాలంలో, మహాత్ముడైన సోముని యజ్ఞం జరుగుచుండగా, బ్రహ్మ దేవగణములతో కలిసి ప్రభాస అనే పవిత్ర క్షేత్రానికి వచ్చెను।

Verse 3

सोमनाथप्रतिष्ठार्थमृक्षराजनिमंत्रितः । प्रतिज्ञातं पुरा तेन ब्रह्मणा लोककारिणा

సోమనాథ ప్రతిష్ఠార్థం నక్షత్రాధిపతి ఆహ్వానించగా, లోకహితకారియైన ఆ బ్రహ్మ పూర్వమే ఒక ప్రతిజ్ఞ చేసెను।

Verse 4

यावत्स्थास्याम्यहं मर्त्ये कस्मिंश्चित्कारणांतरे । तावत्संध्यात्रयं वंद्यं नित्यमेव त्रिपुष्करे

‘నేను ఏదో కారణాంతరమున మర్త్యలోకంలో ఉండేంతవరకు, అంతవరకు త్రిపుష్కరంలో ప్రతిదినం మూడు సంధ్యలను భక్తితో వందించి ఆరాధించాలి.’

Verse 5

एतस्मिन्नेव काले तु लग्नकाल उपस्थिते । आदिष्टं शोभनं कालं ब्राह्मणैर्दैवचिन्तकैः

అదే సమయంలో, శుభ లగ్నకాలము సమీపించినప్పుడు, దైవచింతక బ్రాహ్మణులు ఆ కాలము శోభనమై అనుకూలమని ఆజ్ఞాపించారు।

Verse 6

ततस्तं प्रस्थितं ज्ञात्वा पुष्करे तु पितामहम् । संध्यार्थं रात्रिनाथो वै वाक्यमेतदुवाच ह

అనంతరం, పితామహుడు బ్రహ్మా పుష్కరానికి బయలుదేరినట్లు తెలిసి, సంధ్యోపాసన సమయంలో రాత్రినాథుడు చంద్రుడు ఈ వాక్యములు పలికెను।

Verse 7

दैवज्ञैः कलितः काल एष एव शुभोदयः । यथा कालात्ययो न स्यात्तथा नीतिर्विधीयताम्

దైవజ్ఞులు గణించిన ఈ కాలమే శుభోదయకరం; కాబట్టి కాలాత్యయం కలగకుండా తగిన విధానము, ఏర్పాట్లు చేయబడవలెను।

Verse 8

तं ज्ञात्वा सांप्रतं कालं ब्रह्मा लोकपितामहः । मनसा चिन्तयामास पुष्कराणि समाहितः

ప్రస్తుత కాలము వచ్చినదని తెలిసి, లోకపితామహుడు బ్రహ్మా సమాహిత మనస్సుతో పుష్కరాలను మనసులో ధ్యానించాడు।

Verse 9

तानि वै स्मृतमात्राणि ब्रह्मणा वरवर्णिनि । प्रादुर्भूतानि तत्रैव नद्यास्तीरे सुशोभने

హే వరవర్ణినీ! బ్రహ్మా కేవలం స్మరించిన మాత్రాన, ఆ పుష్కరాలు అక్కడే, సుందరమైన నది తీరమున ప్రత్యక్షమయ్యాయి।

Verse 10

आवर्तास्तत्र सञ्जाता ज्येष्ठमध्यकनीयसः । अथ नामाकरोत्तस्या ब्रह्मा लोकपितामहः

అక్కడ జ్యేష్ఠ, మధ్య, కనిష్ఠమని మూడు ఆవర్తాలు ఉద్భవించాయి. అనంతరం లోకపితామహుడు బ్రహ్మ ఆ (నది/స్థలం)కు నామకరణం చేశాడు.

Verse 11

पुष्करावर्तका नाम्ना अद्यप्रभृति शोभना । नदी प्रयास्यते लोके ख्यातिं मम प्रसादतः

ఈ రోజు నుంచే ఈ శోభన నది ‘పుష్కరావర్తకా’ అనే నామంతో లోకంలో ప్రసిద్ధి పొందును; నా ప్రసాదముచే ఆమెకు ఖ్యాతి కలుగును.

Verse 12

अत्र स्नात्वा नरो भक्त्या तर्पयिष्यति यः पितॄन् । त्रिपुष्करसमं पुण्यं लप्स्यते स तथेप्सितम्

ఎవడు భక్తితో ఇక్కడ స్నానం చేసి పితృదేవతలకు తర్పణం చేస్తాడో, అతడు త్రిపుష్కర సమానమైన పుణ్యాన్ని పొంది, కోరిన ఫలమును కూడా పొందును.

Verse 13

श्रावणे शुक्लपक्षस्य तृतीयायां नरोत्तमः । यः पितॄंस्तर्पयेत्तत्र तृप्तिः कल्पायुतं भवेत्

హే నరోత్తమా! శ్రావణ మాస శుక్లపక్ష తృతీయనాడు అక్కడ పితృదేవతలకు తర్పణం చేసే వానికి, వారి తృప్తి దశసహస్ర కల్పాల వరకు నిలుస్తుంది.

Verse 134

इति श्रीस्कांदे महापुराण एकाशीतिसाहस्र्यां संहितायां सप्तमे प्रभासखंडे प्रथमे प्रभासक्षेत्रमाहात्म्ये पुष्करावर्तकानदीमाहात्म्यवर्णनंनाम चतुस्त्रिंशदुत्तरशततमोऽध्यायः

ఇట్లు శ్రీ స్కంద మహాపురాణంలోని ఏకాశీతిసాహస్రీ సంహితలో, ఏడవ ప్రభాసఖండంలో, మొదటి ప్రభాసక్షేత్రమాహాత్మ్యంలో ‘పుష్కరావర్తకా నదీమాహాత్మ్యవర్ణనం’ అనే 134వ అధ్యాయం సమాప్తమైంది.