
పులస్త్య మహర్షి రాజుకు అవియుక్తవన మహాత్మ్యాన్ని ఉపదేశిస్తాడు. ఈ వనానికి ప్రత్యేక ఫలం ఏమనగా—ఇక్కడ దర్శనం చేసినవాడు లేదా నివసించినవాడు తనకు ప్రియమైనవారితో, ప్రియవస్తువులతో వియోగంలో ఉండడు. ఈ మాటను ఒక కారణకథ ద్వారా స్థిరపరుస్తారు. నహుషుడు ఇంద్రాధికారాన్ని హరించినప్పుడు శచీ దుఃఖంతో ఈ వనంలో ప్రవేశిస్తుంది. వనంలోని స్వాభావిక ప్రభావం వల్ల ముందుగా వియుక్తుడైన శతక్రతు ఇంద్రుడు తిరిగి వచ్చి శచీతో పునర్మిళనం పొందుతాడు; అందువల్ల ఈ క్షేత్రానికి ‘అవియుక్త’ అనే ఖ్యాతి ఏర్పడింది. తరువాత శచీ వరం ఇస్తుంది—ప్రియ బంధువుల నుండి విడిపోయిన స్త్రీ గానీ పురుషుడు గానీ అక్కడ ఒక రాత్రి నివసిస్తే, మళ్లీ సంగమం మరియు సహవాసం లభిస్తుంది. అక్కడ ఫలదానం/ఫలార్పణం మహాపుణ్యమని పండిత బ్రాహ్మణులు ప్రశంసిస్తారని కూడా చెప్పబడింది. ముఖ్యంగా సంతానార్థినీ స్త్రీలకు వంధ్యత్వ నివృత్తి కలిగి ‘పుత్రఫలం’ లభిస్తుందని పేర్కొంటుంది. ఇది స్కందమహాపురాణంలోని ప్రభాసఖండాంతర్గత అర్బుదఖండం 57వ అధ్యాయం.
Verse 1
पुलस्त्य उवाच । अवियुक्तवनं गच्छेत्ततः पार्थिवसत्तम । यस्मिन्दृष्टे नरोभीष्टैर्न वियुज्येत कर्हिचित्
పులస్త్యుడు పలికెను—ఆపై, ఓ రాజశ్రేష్ఠా, అవియుక్త వనానికి వెళ్లవలెను; దానిని దర్శించిన మాత్రాన మనిషి తన అభీష్టముల నుండి ఎప్పటికీ వియోగం పొందడు.
Verse 2
तत्र पूर्वं शची राजन्प्रविष्टा दुःखसंयुता । नहुषेण हृते राज्ये देवेन्द्रस्य महात्मनः
అక్కడ, ఓ రాజా, పూర్వకాలంలో శచీ దుఃఖంతో నిండినదై ప్రవేశించింది; నహుషుడు మహాత్ముడైన దేవేంద్రుడు (ఇంద్రుడు) యొక్క రాజ్యాన్ని హరించినప్పుడు.
Verse 3
तत्प्रभावात्पुनः प्राप्तो वियुक्तोऽपि शतक्रतुः । ततस्तस्य वरो दत्तो वनस्य हि तया नृप
ఆ స్థల ప్రభావంతో వియోగస్థితిలో ఉన్నప్పటికీ శతక్రతు (ఇంద్రుడు) మళ్లీ తన స్థితిని పొందాడు. ఆపై, ఓ నృపా, శచీ ఆ వనానికి వరం ప్రసాదించింది.
Verse 4
नरो वा यदि वा नारी वियुक्ताऽत्र वने शुभे । प्रियैर्निवास एकस्मिन्रात्रिमेकां वसिष्यति
పురుషుడైనా స్త్రీయైనా, ప్రియవియోగంతో బాధపడితే, ఈ శుభవనంలో ఒకే నివాసస్థానంలో ఒక్క రాత్రి నివసించిన మాత్రాన ప్రియులతో మళ్లీ కలిసి నివసించే భాగ్యం పొందుతాడు/పొందుతుంది।
Verse 5
स तेन लभते संगं भूय एव यथा मया । प्रियैः स लभते वासमेकरात्रं वसन्नृप
ఆ పుణ్యక్రియ/వ్రతం వలన అతడు మళ్లీ నేను పొందినట్లే సంగమాన్ని పొందుతాడు. ఓ రాజా, అక్కడ ఒక్క రాత్రి నివసిస్తే ప్రియుల మధ్య నివాసఫలం లభిస్తుంది.
Verse 6
फलदानं प्रशंसंति तत्र ब्राह्मणसत्तमाः । वंध्यानां च विशेषेण यतः पुत्रफलं लभेत्
అక్కడ బ్రాహ్మణశ్రేష్ఠులు ఫలదానాన్ని ప్రశంసిస్తారు. ముఖ్యంగా సంతానలేని స్త్రీలకు, ఎందుకంటే దానివల్ల సంతానఫలం, పుత్రఫలం లభించగలదు.
Verse 57
इति श्रीस्कांदे महापुराण एकाशीतिसाहस्र्यां संहितायां सप्तमे प्रभासखंडे तृतीयेऽर्बुदखण्डेऽवियुक्तक्षेत्रमाहात्म्यवर्णनंनाम सप्तपञ्चाशत्तमोऽध्यायः
ఇట్లు శ్రీ స్కంద మహాపురాణం ఏకాశీతిసాహస్రీ సంహితలో, ఏడవ ప్రభాసఖండంలోని మూడవ అర్బుదఖండంలో ‘అవియుక్తక్షేత్రమాహాత్మ్యవర్ణనం’ అనే యాభై ఏడవ అధ్యాయం సమాప్తమైంది.