Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 28

Devanagari script

अनुरूपं ततस्तस्य पातकस्य विनिग्रहम् । प्रकुर्वंति मिथो येन न तेषां संकरो भवेत्

Transliteration

anurūpaṃ tatastasya pātakasya vinigraham | prakurvaṃti mitho yena na teṣāṃ saṃkaro bhavet

Translation

కాబట్టి, ఆ పాపానికి తగిన నియంత్రణను మరియు సవరణను వారు పరస్పరం అమలు చేయాలి; అలా చేస్తే వారి మధ్య ధర్మనియమాల కలగలుపు, గందరగోళం కలగదు.

Word by Word

• अनुरूपम्: appropriate
• अनुरूपम्: Karma (Object qualifier)
• Type: Adjective
• Root: अनुरूप (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्गे, द्वितीया-विभक्तिः (2nd/Accusative), एकवचनम्; विशेषणम् (विनिग्रहम् इति)

• ततः: thereupon/therefore
• ततः: Kriyāviśeṣaṇa (Logical/Temporal)
• Type: Indeclinable
• Root: ततः (अव्यय)
• Form: अव्ययम्; हेत्वर्थ/अनन्तरार्थ-क्रियाविशेषणम् (thereupon/therefore)

• तस्य: of that
• तस्य: Sambandha (Of that)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुं/नपुंसकलिङ्गे, षष्ठी-विभक्तिः (6th/Genitive), एकवचनम्; सर्वनाम

• पातकस्य: of the sin
• पातकस्य: Sambandha (Of the sin)
• Type: Noun
• Root: पातक (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्गे, षष्ठी-विभक्तिः (6th/Genitive), एकवचनम्

• विनिग्रहम्: restraint/suppression
• विनिग्रहम्: Karma (Object)
• Type: Noun
• Root: विनिग्रह (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्गे, द्वितीया-विभक्तिः (2nd/Accusative), एकवचनम्

• प्रकुर्वन्ति: they perform/do
• प्रकुर्वन्ति: Kriyā (Action)
• Type: Verb
• Root: प्र + कृ (धातु)
• Form: लट्-लकारः (Present), प्रथमपुरुषः (3rd), बहुवचनम्; परस्मैपदम्

• मिथः: mutually/with each other
• मिथः: Kriyāviśeṣaṇa (Reciprocal)
• Type: Indeclinable
• Root: मिथः (अव्यय)
• Form: अव्ययम्; परस्परार्थक-क्रियाविशेषणम् (reciprocally)

• येन: by which
• येन: Karaṇa (Means)
• Type: Noun
• Root: यद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्गे, तृतीया-विभक्तिः (3rd/Instrumental), एकवचनम्; सम्बन्ध-प्रत्यय (relative)

• न: not
• न: Pratiṣedha (Negation)
• Type: Indeclinable
• Root: न (अव्यय)
• Form: अव्ययम्; निषेध-निपातः (negation particle)

• तेषाम्: of them
• तेषाम्: Sambandha (Of them)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुं/नपुंसकलिङ्गे, षष्ठी-विभक्तिः (6th/Genitive), बहुवचनम्; सर्वनाम

• संकरः: mixing/confusion/intermixture
• संकरः: Karta (Subject)
• Type: Noun
• Root: संकर (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः (1st/Nominative), एकवचनम्

• भवेत्: would be/may occur
• भवेत्: Kriyā (Action)
• Type: Verb
• Root: भू (धातु)
• Form: विधिलिङ्-लकारः (Optative), प्रथमपुरुषः (3rd), एकवचनम्; परस्मैपदम्

Speaker

Pṛthivīpati (the king) addressing Devī

Visual Art Cues

Scene: A royal court scene: the ruler, guided by Devī’s boon, administers measured justice—scales in hand, scribes recording, offenders corrected; behind, a symbolic boundary line separating order from chaos.

Characters & Entities

• Devī
• Pṛthivīpati (King)

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Dharma is protected when correction is proportionate and applied to prevent moral and social disorder.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

No specific tīrtha is named in this verse; it contributes to the broader Tīrthamāhātmya narrative context.

What ritualistic prescription is mentioned?

The prescription is juridical/ethical rather than ritual: vinigraha (restraint/correction) suited to the offence.