Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 52

Devanagari script

सुशिष्यं तं परिज्ञाय विश्वासं परमं गतः । स्थगितां तां समादाय हेममात्रासमुद्भवाम्

Transliteration

suśiṣyaṃ taṃ parijñāya viśvāsaṃ paramaṃ gataḥ | sthagitāṃ tāṃ samādāya hemamātrāsamudbhavām

Translation

అతనిని సుశిష్యుడని తెలిసికొని అతనిపై పరమ విశ్వాసము పొందెను. తరువాత స్వర్ణమాత్ర సముద్భవమైన ఆ గుప్త వస్తువును తీసికొనెను.

Word by Word

• सुशिष्यं: a good disciple
• सुशिष्यं: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: सु-शिष्य (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd/कर्म), एकवचन; कर्मधारय-समास (सु + शिष्य)

• तं: him
• तं: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन; सर्वनाम

• परिज्ञाय: having recognized
• परिज्ञाय: Kriya-viseshana (Adverbial/क्रियाविशेषण)
• Type: Verb
• Root: परि-ज्ञा (धातु)
• Form: क्त्वान्त अव्यय (Gerund/Absolutive); धातु: ज्ञा, उपसर्ग: परि; अर्थ: ‘ज्ञात्वा’

• विश्वासं: trust
• विश्वासं: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: विश्वास (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन

• परमं: supreme, great
• परमं: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: परम (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन; विशेषण (विश्वासम्)

• गतः: attained, came to
• गतः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Verb
• Root: गम् (धातु)
• Form: क्त-प्रत्ययान्त कृदन्त (Past passive participle); पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; कर्तरि प्रयोगे ‘प्राप्तः/गतः’

• स्थगितां: hidden, concealed
• स्थगितां: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: स्थग् (धातु)
• Form: क्त-प्रत्ययान्त कृदन्त; स्त्रीलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन; विशेषण (ताम्)

• तां: that (thing)
• तां: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन; सर्वनाम

• समादाय: having taken up
• समादाय: Kriya-viseshana (Adverbial/क्रियाविशेषण)
• Type: Verb
• Root: सम्-आ-दा (धातु)
• Form: क्त्वान्त अव्यय (Gerund); धातु: दा (आदाने), उपसर्ग: सम्+आ; अर्थ: ‘गृहीत्वा’

• हेममात्रासमुद्भवाम्: arising from a measure of gold
• हेममात्रासमुद्भवाम्: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: हेम-मात्रा-समुद्भवा (प्रातिपदिक; हेम + मात्रा + समुद्भवा)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन; तत्पुरुष-समास (हेममात्रा-समुद्भवा = ‘हेममात्रात् समुद्भवा’); विशेषण (ताम्)

Speaker

Sūta (by narrative flow)

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Murala

Type: ghat

Visual Art Cues

Scene: The elder, now fully trusting the disciple, retrieves or prepares to retrieve a concealed object—its golden measure hinted—suggesting a secret cache or wrapped item being brought forth.

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

The narrative highlights how trust is earned through proven discipleship—setting the stage for a moral test involving valuables.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

The tirtha setting remains Murala’s bank, though not named directly in this verse.

What ritualistic prescription is mentioned?

None; the verse is narrative, introducing a concealed, gold-measured object.