Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 26

Devanagari script

तस्मात्ते निर्णयं वच्मि भर्तृयज्ञेन यत्पुरा । आनर्त्ताधिपतेः प्रोक्तं सम्यक्छ्राद्धस्य लक्षणम्

Transliteration

tasmātte nirṇayaṃ vacmi bhartṛyajñena yatpurā | ānarttādhipateḥ proktaṃ samyakchrāddhasya lakṣaṇam

Translation

అందుచేత నీకు స్థిరనిర్ణయాన్ని చెప్పుచున్నాను—సమ్యక్ శ్రాద్ధ లక్షణములను—పూర్వం భర్తృయజ్ఞుడు ఆనర్తాధిపతికి యథావిధిగా ఉపదేశించినట్లు।

Word by Word

• तस्मात्: therefore/from that
• तस्मात्: Hetu/Apadana (Cause/Source)
• Type: Indeclinable
• Root: तस्मात् (सर्वनाम-प्रातिपदिक तद्)
• Form: अव्यय; अपादानार्थक (ablatival adverb)

• ते: to you
• ते: Sampradana (Recipient/सम्प्रदान)
• Type: Noun
• Root: युष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: षष्ठी (Genitive) एकवचन (enclitic); ‘to you/for you’ अर्थे दत्तिवत् प्रयोगः

• निर्णयम्: the determination/decision
• निर्णयम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: निर्णय (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया (Accusative), एकवचन

• वच्मि: I tell/speak
• वच्मि: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: वच् (धातु)
• Form: लट्-लकार (Present), उत्तमपुरुष, एकवचन, परस्मैपद; वैदिक/पुराण-प्रयोगे ‘वदामि’ अर्थे

• भर्तृयज्ञेन: by Bhartṛyajña
• भर्तृयज्ञेन: Karana (Instrument/Agent-instrument)
• Type: Noun
• Root: भर्तृ-यज्ञ (प्रातिपदिक; भर्तृ + यज्ञ)
• Form: पुंलिङ्ग, तृतीया (Instrumental), एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः (भर्तुः यज्ञः)

• यत्: which/that
• यत्: Sambandha (Relative link)
• Type: Noun
• Root: यद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; सम्बन्धसूचक (relative)

• पुरा: formerly
• पुरा: Kala (Time/काल)
• Type: Indeclinable
• Root: पुरा (अव्यय)
• Form: कालवाचक-अव्यय (adverb of time)

• आनर्ताधिपतेः: of the lord of Ānarta
• आनर्ताधिपतेः: Shashthi-sambandha (Genitive relation/षष्ठी-सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: आनर्त-अधिपति (प्रातिपदिक; आनर्त + अधिपति)
• Form: पुंलिङ्ग, षष्ठी (Genitive), एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः (आनर्तस्य अधिपतिः)

• प्रोक्तम्: spoken/declared
• प्रोक्तम्: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Verb
• Root: प्र + वच् (धातु)
• Form: क्त-प्रत्ययान्त (Past Passive Participle), नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; ‘लक्षणम्’ इति विशेषणम्

• सम्यक्: properly
• सम्यक्: Kriya-visheshana (Adverbial)
• Type: Indeclinable
• Root: सम्यक् (अव्यय)
• Form: अव्यय; क्रियाविशेषण (adverb)

• श्राद्धस्य: of śrāddha
• श्राद्धस्य: Shashthi-sambandha (Genitive relation/षष्ठी-सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: श्राद्ध (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, षष्ठी, एकवचन

• लक्षणम्: the characteristic/definition
• लक्षणम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: लक्षण (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (Accusative), एकवचन; वच्मि इति क्रियायाः कर्म

Speaker

Mārkaṇḍeya

Skanda Dialogue

Listener: General audience; internally, the teaching is framed as addressed to the Ānarta ruler

Visual Art Cues

Scene: A serene āśrama setting: Bhartṛyajña, composed and authoritative, prepares to deliver a definitive teaching on proper śrāddha to the ruler of Ānarta.

Characters & Entities

• Bhartṛyajña
• Ānarttādhipati
• Ānarta

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Ritual clarity is preserved through trusted teaching lineages; ‘proper śrāddha’ has identifiable marks.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

A region (Ānarta) is referenced, but no specific tīrtha is praised in this verse.

What ritualistic prescription is mentioned?

An upcoming definition (lakṣaṇa) and authoritative procedure of ‘samyak-śrāddha’ is announced.