Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 6
Devanagari script
वेदोक्तेः सवनैस्तस्माद्दर्शयंति द्विजोत्तमाः । इष्टं वा यदि वानिष्टं पृच्छमानस्य चा र्थिनः
Transliteration
vedokteḥ savanaistasmāddarśayaṃti dvijottamāḥ | iṣṭaṃ vā yadi vāniṣṭaṃ pṛcchamānasya cā rthinaḥ
Translation
అందుచేత వేదోక్త సవనకర్మల ద్వారా ద్విజోత్తములు అడిగే యాచకునికి ఇష్టమో అనిష్టమో వెల్లడిచేస్తారు।
Word by Word
वेदोक्तेःfrom the Vedic injunction/statement
वेदोक्तेः:
Hetu/Apadana (Cause/Source/हेतु/अपादान)
TypeNoun
Rootवेद + उक्ति (प्रातिपदिक-द्वय)
Formतत्पुरुष-समासः (वेदस्य उक्तिः), स्त्रीलिङ्ग, पञ्चमी, एकवचन
सवनैःby (means of) savanas/ritual sessions
सवनैः:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootसवन (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, तृतीया, बहुवचन
तस्मात्therefore, from that
तस्मात्:
Hetu/Apadana (Cause/Source/हेतु/अपादान)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, पञ्चमी, एकवचन; सर्वनाम
दर्शयन्तिthey show, they indicate
दर्शयन्ति:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootदृश् (धातु)
Formलट् (present), प्रथमपुरुष, बहुवचन; परस्मैपदम्
द्विजोत्तमाःthe best of the twice-born
द्विजोत्तमाः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootद्विज + उत्तम (प्रातिपदिक-द्वय)
Formतत्पुरुष-समासः (द्विजानाम् उत्तमाः), पुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन
इष्टम्the desired/pleasant (result)
इष्टम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootइष् (धातु) + क्त (कृत्) → इष्ट (कृदन्त-प्रातिपदिक)
Formक्त-प्रत्ययान्त भूतकर्मणि कृदन्त (PPP), नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन
वाor
वा:
None
TypeIndeclinable
Rootवा (विकल्प-निपात)
Formविकल्पार्थक निपात
यदिif
यदि:
None
TypeIndeclinable
Rootयदि (अव्यय)
Formशर्तार्थक अव्यय
वाor
वा:
None
TypeIndeclinable
Rootवा (विकल्प-निपात)
Formविकल्पार्थक निपात
अनिष्टम्the undesired/unpleasant (result)
अनिष्टम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootअ + इष्ट (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन
पृच्छमानस्यof the one who is asking
पृच्छमानस्य:
Sambandha (Genitive relation/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootप्रच्छ् (धातु) + शानच् (कृत्) → पृच्छमान (कृदन्त-प्रातिपदिक)
Formशानच्-प्रत्ययान्त वर्तमानकाले कृदन्त (present active participle), पुंलिङ्ग, षष्ठी, एकवचन
चand
च:
None
TypeIndeclinable
Rootच (समुच्चय-निपात)
Formसमुच्चयार्थक निपात
अर्थिनःof the petitioner/seeker
अर्थिनः:
Sambandha (Genitive relation/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootअर्थिन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी, एकवचन
Speaker
Bhartṛyajña
Characters & Entities
D
dvijottamāḥS
savana (Vedic rite)FAQs
Auspicious guidance should be sought through Veda-aligned procedures and qualified brāhmaṇas, not through arbitrary opinion.
The verse highlights the tīrtha-assembly’s Vedic functioning rather than a named pilgrimage spot.
Use of Veda-prescribed ‘savana’ observances as a means to disclose favourable or unfavourable outcomes to a sincere petitioner.