Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 2

ततस्तस्यैव लिंगस्य दक्षिणां मूर्तिमाश्रितः । दृढं पद्मासनं कृत्वा सम्यग्ध्यानपरायणः

tatastasyaiva liṃgasya dakṣiṇāṃ mūrtimāśritaḥ | dṛḍhaṃ padmāsanaṃ kṛtvā samyagdhyānaparāyaṇaḥ

అప్పుడు అదే లింగంలోని దక్షిణమూర్తిని ఆశ్రయించి, దృఢంగా పద్మాసనం వేసి, సమ్యక్ ధ్యానంలో పూర్తిగా నిమగ్నుడయ్యాడు।

tataḥthereafter
tataḥ:
Adhikarana (Temporal/कालाधिकरण)
TypeIndeclinable
Roottatas (अव्यय-प्रातिपदिक)
Formअव्यय (क्रियाविशेषण) = indeclinable adverb; अर्थे: अनन्तरम् (thereafter)
tasyaof that
tasya:
Sambandha (Genitive relation/सम्बन्ध)
TypeNoun
Roottad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम, पुं/नपुं, षष्ठी (6th/Genitive), एकवचन (Singular)
evaindeed/only
eva:
Avyaya (Particle/निपात)
TypeIndeclinable
Rooteva (अव्यय)
Formअव्यय (निपात/particle) = emphasis; अर्थे: एव (only/indeed)
liṅgasyaof the liṅga
liṅgasya:
Sambandha (Genitive relation/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootliṅga (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, षष्ठी (6th/Genitive), एकवचन
dakṣiṇāmright/southern
dakṣiṇām:
Karma (Object/कर्म)
TypeAdjective
Rootdakṣiṇā (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन; विशेषणम् (qualifier) मूर्तिम् प्रति
mūrtimform, image
mūrtim:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootmūrti (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन
āśritaḥhaving resorted to
āśritaḥ:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeVerb
Rootā-śri (धातु) + kta (क्त)
Formकृदन्त (क्त-प्रत्ययान्त), पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन; भूतकर्मणि/भूतकृत् (past participle) = 'having resorted to'
dṛḍhamfirm
dṛḍham:
Karma (Object/कर्म)
TypeAdjective
Rootdṛḍha (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन; विशेषणम् पद्मासनम् प्रति
padmāsanamlotus-seat posture
padmāsanam:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootpadma (प्रातिपदिक) + āsana (प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुष-समास (षष्ठी/उपपदभावः: 'padmasya āsanam'), नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन
kṛtvāhaving made/assuming
kṛtvā:
Kriya-visheṣaṇa (Absolutive modifying main action)
TypeVerb
Rootkṛ (धातु) + ktvā (क्त्वा)
Formअव्ययकृदन्त (क्त्वान्त/gerund) = having done/made
samyakproperly
samyak:
Avyaya (Adverbial modifier)
TypeIndeclinable
Rootsamyak (अव्यय)
Formअव्यय (क्रियाविशेषण) = properly, correctly
dhyāna-parāyaṇaḥdevoted to meditation
dhyāna-parāyaṇaḥ:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeAdjective
Rootdhyāna (प्रातिपदिक) + parāyaṇa (प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुष-समास (सप्तमी/उपपदभावः: 'dhyāne parāyaṇaḥ' = devoted to meditation), पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन; विशेषणम् कर्तरि

Sūta (contextual continuation from 128.1)

Type: kshetra

Scene: A solitary ascetic takes refuge at the southern side of a radiant liṅga, seated in firm padmāsana, eyes half-closed, absorbed in meditation; temple lamps flicker, the shrine is still.

L
Liṅga (Śiva-liṅga)

FAQs

Śaiva devotion is shown through disciplined posture, refuge at the liṅga, and focused meditation.

The scene is set in the Hāṭakeśvara-kṣetra Māhātmya milieu, centered on a sacred liṅga at the site.

Adopting padmāsana and engaging in proper meditation in proximity to the liṅga.