Adhyaya 110

Verse 1

श्रीदेव्युवाच । नैतेष्वपि सुरश्रेष्ठ सर्वेषु भुवि मानवाः । अपि दीर्घायुषो भूत्वा स्नातुं शक्ताः कथंचन

శ్రీదేవి పలికింది—ఓ దేవశ్రేష్ఠా! భూమిపై మనుష్యులు దీర్ఘాయుష్కులైనా, ఈ అన్ని తీర్థాలలో స్నానం చేయుటకు ఏ విధంగానూ శక్తులు కాదు।

Verse 2

एतेषामपि साराणि मम तीर्थानि कीर्तय । येषु स्नातो नरः सम्यक्सर्वेषां लभते फलम्

ఇవన్నింటిలోని సారమైన నా ప్రధాన తీర్థాలను కీర్తించుము; వాటిలో విధివిధానంగా స్నానం చేసినవాడు సమస్త తీర్థఫలాన్ని పొందుతాడు।

Verse 3

ईश्वर उवाच । एतेषां मध्यतो देवि तीर्थाष्टकमनुत्तमम् । अस्ति स्नातैर्नरैस्तत्र सर्वेषां लभ्यते फलम्

ఈశ్వరుడు పలికెను—హే దేవీ, వీటిలో అనుత్తమమైన తీర్థాష్టకం ఉంది; అక్కడ స్నానం చేసినవారికి సమస్త తీర్థఫలం లభిస్తుంది।

Verse 4

नैमिषं चैव केदारं पुष्करं कृमिजांगलम् । वाराणसी कुरुक्षेत्रं प्रभासं हाटकेश्वरम्

నైమిషం, కేదారం, పుష్కరం, కృమిజాంగలం, వారాణసీ, కురుక్షేత్రం, ప్రభాసం, హాటకేశ్వరం—ఇవే (ఎనిమిది) ప్రసిద్ధ పుణ్యక్షేత్రాలు।

Verse 5

अष्टास्वेतेषु यः स्नातः सम्यक्छ्रद्धासमन्वितः । स स्नातः सर्वतीर्थेषु सत्यमेतन्मयोदितम्

ఈ ఎనిమిది (క్షేత్రాలలో) యథావిధిగా దృఢశ్రద్ధతో స్నానం చేసినవాడు, సర్వ తీర్థాలలో స్నానం చేసినవాడిగానే భావింపబడును—ఇది నేను చెప్పు సత్యం।

Verse 6

श्रीदेव्युवाच । कलिकाले महादेव भविष्यति कथंचन । स्नानं तस्मान्मम ब्रूहि यत्सारं तीर्थमेव हि

శ్రీదేవి పలికెను—హే మహాదేవా, కలియుగంలో ప్రాణుల స్థితి ఏ విధంగా ఉంటుంది? కనుక నిజంగా సారమైన ఆ స్నానం, ఆ తీర్థం గురించి నాకు చెప్పండి।

Verse 7

अष्टानामपि चैतेषां देवदेव त्रिलोचन । यद्यहं वल्लभा भक्ता तथा चित्तानुवर्तिनी

హే దేవదేవ త్రిలోచనా! నేను నిజంగా మీ ప్రియురాలిని, భక్తురాలిని, మీ మనస్సుకు అనుగుణంగా నడిచేదానిని అయితే, ఈ ఎనిమిదిలో (నాకు చెప్పండి)…

Verse 8

ईश्वर उवाच । अष्टानामपि देवेशि क्षेत्राणामस्ति चोत्तमम् । एतेषामपि तत्क्षेत्रं हाटकेश्वरसंज्ञितम्

ఈశ్వరుడు పలికెను—హే దేవేశీ! ఈ ఎనిమిది పుణ్యక్షేత్రాలలో ఒకటి పరమోత్తమమైనది; వాటిలో ఆ క్షేత్రమే ‘హాటకేశ్వర’ అనే నామంతో ప్రసిద్ధి.

Verse 9

यत्र सर्वाणि क्षेत्राणि संस्थितानि ममाज्ञया । तथान्यानि च तीर्थानि कलिकालेऽपि संस्थिते

అక్కడ నా ఆజ్ఞవలన అన్ని క్షేత్రాలు స్థితిచెందినవి; అలాగే ఇతర తీర్థాలు కూడా కలియుగంలోనూ స్థిరంగా నిలిచియున్నవి।

Verse 10

तस्मात्सर्वप्रयत्नेन तत्क्षेत्रं सेव्यमेव हि । मानुषैर्मोक्षमिच्छद्भिः सत्यमेतन्म योदितम्

కాబట్టి సమస్త ప్రయత్నంతో ఆ క్షేత్రాన్ని తప్పక సేవించాలి; మోక్షాన్ని కోరే మనుష్యులకు—ఇది నేను ప్రకటించిన సత్యం.

Verse 11

सूत उवाच । एतद्वः सर्वमाख्यातमष्टषष्टिसमुद्भवम् । समुच्चयं द्विजश्रेष्ठा नामदेवसमन्वितम्

సూతుడు పలికెను—హే ద్విజశ్రేష్ఠులారా! అష్టషష్టి నుండి ఉద్భవించిన ఈ సముచ్చయాన్ని, దివ్య నామాలతో కూడినదిగా, నేను మీకు సంపూర్ణంగా వివరించాను।

Verse 13

यश्चैतत्पठते भक्त्या ह्यष्टषष्टिसमुद्भवम् । स्नानजं लभते पुण्यं शृण्वानः श्रद्धयान्वितः

భక్తితో అష్టషష్టి నుండి ఉద్భవించిన ఈ వృత్తాంతాన్ని పఠించువాడు స్నానజన్య పుణ్యాన్ని పొందును; అలాగే శ్రద్ధతో వినువాడుకూడా అదే ఫలాన్ని పొందును।

Verse 110

इति श्रीस्कांदे महापुराण एकाशीतिसाहस्र्यां संहितायां षष्ठे नागरखण्डे श्रीहाटकेश्वरक्षेत्रमाहात्म्य ऽष्टषष्टितीर्थमाहात्म्यवर्णनंनाम दशोत्तरशततमोऽध्यायः

ఇట్లు శ్రీ స్కంద మహాపురాణంలోని ఏకాశీతిసాహస్రీ సంహితలో, షష్ఠ గ్రంథమైన నాగరఖండంలో, శ్రీ హాటకేశ్వరక్షేత్రమాహాత్మ్యంలో “అష్టషష్టి తీర్థమాహాత్మ్యవర్ణన” అనే నూట పదవ అధ్యాయం సమాప్తమైంది।