Skanda Purana — Mahesvara Khanda, Shloka 14

Devanagari script

श्रीकृष्ण उवाच । वत्स मौर्वेय ब्रूहि त्वं सर्वं पृच्छ यदिच्छसि । यथा घटोत्कचो मह्यं सुप्रियश्च तथा भवान्

Transliteration

śrīkṛṣṇa uvāca | vatsa maurveya brūhi tvaṃ sarvaṃ pṛccha yadicchasi | yathā ghaṭotkaco mahyaṃ supriyaśca tathā bhavān

Translation

శ్రీకృష్ణుడు పలికెను—వత్స మౌర్వేయ, నిస్సంకోచముగా అన్నీ చెప్పుము; నీకు ఇష్టమైనదాన్ని అడుగుము. ఘటోత్కచుడు నాకు ఎంత ప్రియుడో, నీవు కూడా అంతే ప్రియుడవు।

Word by Word

• श्रीकृष्णः: Śrī Kṛṣṇa
• श्रीकृष्णः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: श्री (प्रातिपदिक) + कृष्ण (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्गे प्रथमा-एकवचनम्; कर्मधारय-समासः (honorific + name)

• उवाच: said
• उवाच: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: √वच् (धातु)
• Form: लिट्-लकारः (Perfect), परस्मैपदम्, प्रथम-पुरुषः, एकवचनम्

• वत्स: dear child
• वत्स: Sambodhana (Address/सम्बोधन)
• Type: Noun
• Root: वत्स (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्गे सम्बोधन-एकवचनम् (Vocative singular)

• मौर्वेय: O Maurveya
• मौर्वेय: Sambodhana (Address/सम्बोधन)
• Type: Noun
• Root: मौर्वेय (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्गे सम्बोधन-एकवचनम् (patronymic; Vocative)

• ब्रूहि: speak/tell
• ब्रूहि: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: √ब्रू (धातु)
• Form: लोट्-लकारः (Imperative), परस्मैपदम्, मध्यम-पुरुषः, एकवचनम्

• त्वम्: you
• त्वम्: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: युष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: प्रथमा-एकवचनम् (Nominative singular)

• सर्वम्: everything
• सर्वम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: सर्व (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्गे द्वितीया-एकवचनम् (Accusative singular; ‘everything’)

• पृच्छ: ask
• पृच्छ: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: √प्रच्छ् (धातु)
• Form: लोट्-लकारः (Imperative), परस्मैपदम्, मध्यम-पुरुषः, एकवचनम्

• यत्: whatever
• यत्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: यद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्गे द्वितीया-एकवचनम् (relative pronoun; Accusative)

• इच्छसि: you desire
• इच्छसि: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: √इष् (धातु)
• Form: लट्-लकारः (Present), परस्मैपदम्, मध्यम-पुरुषः, एकवचनम्

• यथा: as
• यथा: Sambandha (Connector)
• Type: Indeclinable
• Root: यथा (अव्यय)
• Form: उपमान/प्रकारवाचक-अव्ययम् (comparative/‘as’)

• घटोत्कचः: Ghaṭotkaca
• घटोत्कचः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: घट (प्रातिपदिक) + उत्कच (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्गे प्रथमा-एकवचनम्; नाम-समासः

• मह्यम्: to me
• मह्यम्: Sampradana (Recipient/सम्प्रदान)
• Type: Noun
• Root: अस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: चतुर्थी-एकवचनम् (Dative singular)

• सुप्रियः: very dear
• सुप्रियः: Karta (Subject/कर्ता) विशेषणम्
• Type: Adjective
• Root: सु (उपसर्ग/अव्यय) + प्रिय (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्गे प्रथमा-एकवचनम्; विशेषणम् (very dear)

• च: and
• च: Sambandha (Connector)
• Type: Indeclinable
• Root: च (अव्यय)
• Form: समुच्चयबोधक-अव्ययम् (conjunction)

• तथा: so/likewise
• तथा: Sambandha (Connector)
• Type: Indeclinable
• Root: तथा (अव्यय)
• Form: तुल्यतावाचक-अव्ययम् (so/likewise)

• भवान्: you (honored sir)
• भवान्: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: भवत् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्गे प्रथमा-एकवचनम् (honorific pronoun)

Speaker

Śrī Kṛṣṇa

Skanda Dialogue

Listener: Barbarīka (addressed as ‘son of Mūrvi’)

Visual Art Cues

Scene: Śrī Kṛṣṇa warmly invites the youth to ask anything, comparing his affection for him to his affection for Ghaṭotkaca. The scene blends royal composure with intimate kindness.

Characters & Entities

• Śrī Kṛṣṇa
• Barbarīka
• Ghaṭotkaca
• Mūrvi

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

A worthy teacher invites sincere questioning; divine friendship and compassion remove fear and encourage dharmic inquiry.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

No tīrtha is mentioned; the verse emphasizes interpersonal dharma within a sacred narrative.

What ritualistic prescription is mentioned?

None; it authorizes open questioning in a spiritual dialogue.