Skanda Purana — Mahesvara Khanda, Shloka 28

Devanagari script

सा च सर्वाणि तीर्थानि संयुक्तानि मया सह । सर्वतीर्थमयस्तस्मादस्मि ख्यातो जगत्त्रये

Transliteration

sā ca sarvāṇi tīrthāni saṃyuktāni mayā saha | sarvatīrthamayastasmādasmi khyāto jagattraye

Translation

ఆ మహీ నాతో కలిసి సమస్త తీర్థములను ఏకముగా కలిపి ఉంచెను; అందుచేత నేను త్రిలోకములలో ‘సర్వతీర్థమయుడు’ అని ప్రసిద్ధుడను.

Word by Word

• सा: she/that (river)
• सा: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन

• च: and
• च: Sambandha (Conjunction)
• Type: Indeclinable
• Root: च (अव्यय)
• Form: समुच्चयार्थक अव्यय

• सर्वाणि: all
• सर्वाणि: Karma (Object/कर्म)
• Type: Adjective
• Root: सर्व (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, बहुवचन; 'all' (qualifying तीर्थानि)

• तीर्थानि: holy places
• तीर्थानि: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: तीर्थ (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, बहुवचन

• संयुक्तानि: joined/combined
• संयुक्तानि: Karma (Object complement/कर्म-विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: सम् + युज् (धातु) + क्त (कृदन्त)
• Form: भूतकर्मणि कृदन्त (past passive participle), नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, बहुवचन; 'joined/associated' (with सा)

• मया: with me/by me
• मया: Sahakari/Karana (Instrument/Agent-associate)
• Type: Noun
• Root: अस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: तृतीया-विभक्ति (Instrumental), एकवचन

• सह: together with
• सह: Sahārtha (Accompaniment)
• Type: Indeclinable
• Root: सह (अव्यय)
• Form: सहार्थक अव्यय (preposition-like: with)

• सर्वतीर्थमयः: consisting of all tīrthas
• सर्वतीर्थमयः: Karta-samānādhikaraṇa (Predicate adjective)
• Type: Adjective
• Root: सर्व + तीर्थ + मय (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; समासः तत्पुरुष (सर्वतीर्थैः मयः = 'consisting of all tīrthas')

• तस्मात्: therefore
• तस्मात्: Hetu/Apadana (Cause/Source)
• Type: Indeclinable
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: तस्मात् इति अव्ययीभाववत् प्रयोगः; हेत्वर्थे अपादान-प्राय (therefore/from that reason)

• अस्मि: I am
• अस्मि: Kriya (Copula/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: अस् (धातु)
• Form: लट्-लकार (Present), परस्मैपद, उत्तम-पुरुष, एकवचन

• ख्यातः: renowned
• ख्यातः: Karta-samānādhikaraṇa (Predicate adjective)
• Type: Adjective
• Root: ख्या (धातु) + क्त (कृदन्त)
• Form: भूतकर्मणि कृदन्त (past passive participle), पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; 'renowned'

• जगत्-त्रये: in the three worlds
• जगत्-त्रये: Adhikarana (Location/अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: जगत् + त्रय (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (Locative), एकवचन; समासः षष्ठी-तत्पुरुष (त्रयाणां जगतां मध्ये)

Speaker

Tīrtharāja (Mahīsāgara-saṅgama personified)

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Mahīsāgara-saṅgama / Mahī-saṅgama

Type: sangam

Visual Art Cues

Scene: The confluence-deity proclaims its fame across three worlds; the river Mahī appears as a goddess carrying miniature symbols of many tīrthas, merging into the ocean under a radiant cosmic canopy.

Characters & Entities

• Mahī (river)
• Mahīsāgara-saṅgama
• Three worlds (trailokya)

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

A single consecrated confluence can be revered as the spiritual equivalent of many pilgrimages—unity of tīrtha-merit.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

Mahīsāgara-saṅgama, declared ‘sarvatīrthamaya’ (containing all tīrthas).

What ritualistic prescription is mentioned?

None explicitly; the verse provides doctrinal justification for honoring this confluence as supreme.