Skanda Purana — Mahesvara Khanda, Shloka 79
Devanagari script
पाषाणैस्ताडितः स्वप्ने सद्यो मृत्युं भजेन्नरः । सूर्योदये यस्य शिवा क्रोशंती याति सम्मुखम्
Transliteration
pāṣāṇaistāḍitaḥ svapne sadyo mṛtyuṃ bhajennaraḥ | sūryodaye yasya śivā krośaṃtī yāti sammukham
Translation
కలలో రాళ్లతో కొట్టబడిన మనిషి వెంటనే మరణాన్ని పొందుతాడు. సూర్యోదయ సమయంలో నక్క ఏడుస్తూ ఎదురుగా వస్తే అది కూడా మరణ సూచికే.
Word by Word
पाषाणैःwith stones
पाषाणैः:
Karaṇa (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootपाषाण (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया (करण) विभक्ति, बहुवचन — Instrumental plural
ताडितःstruck
ताडितः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeAdjective
Rootताड् (धातु) + क्त (कृदन्त)
Formभूतकर्मणि कृदन्त (क्त-प्रत्यय), पुंलिङ्ग, प्रथमा विभक्ति, एकवचन — past passive participle ‘struck’
स्वप्नेin a dream
स्वप्ने:
Adhikaraṇa (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootस्वप्न (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी विभक्ति, एकवचन — Locative singular
सद्यःimmediately
सद्यः:
Kriyāviśeṣaṇa (Adverbial/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootसद्यः (अव्यय)
Formअव्यय, क्रियाविशेषण — adverb
मृत्युम्death
मृत्युम्:
Karman (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootमृत्यु (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया विभक्ति, एकवचन — Accusative singular
भजेत्would meet/attain
भजेत्:
Kriyā (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootभज् (धातु)
Formविधिलिङ् (Optative), प्रथमपुरुष, एकवचन — ‘would attain/meet’
नरःa man
नरः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootनर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा विभक्ति, एकवचन — Nominative singular
सूर्योदयेat sunrise
सूर्योदये:
Adhikaraṇa (Time/अधिकरण)
TypeNoun
Rootसूर्य + उदय (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी विभक्ति, एकवचन — Locative singular; षष्ठी-तत्पुरुष ‘sun’s rising’
यस्यof whom/whose
यस्य:
Sambandha (Genitive relation/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, षष्ठी विभक्ति, एकवचन — Genitive singular (relative pronoun)
शिवाa jackal (śivā)
शिवा:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootशिवा (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा विभक्ति, एकवचन — Nominative singular
क्रोशन्तीhowling
क्रोशन्ती:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeAdjective
Rootक्रुश् (धातु) + शतृ (कृदन्त)
Formवर्तमानकाले कृदन्त (शतृ-प्रत्यय), स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा विभक्ति, एकवचन — present participle ‘crying/howling’
यातिgoes/comes
याति:
Kriyā (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootया (धातु)
Formलट् (वर्तमान), प्रथमपुरुष, एकवचन — Present indicative
सम्मुखम्towards the front/face-to-face
सम्मुखम्:
Kriyāviśeṣaṇa (Directional/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootसम्मुख (प्रातिपदिक)
Formअव्यय, क्रियाविशेषण — adverb ‘in front/towards (one)’
Speaker
Lomaharṣaṇa (Sūta) addressing the sages (deduced)
Visual Art Cues
Scene: A sleeping man sees a dream-vision of being pelted with stones; at dawn, a jackal runs straight toward a traveler, crying sharply—an ominous sunrise tableau.
Characters & Entities
S
Sūrya (Sun)FAQs
Life is uncertain; ominous signs are portrayed as reminders to take refuge in dharma and prepare the mind for impermanence.
No specific sacred place is named in this verse.
No ritual is stated; it is a nimitta (omen) listing.