Skanda Purana — Mahesvara Khanda, Shloka 93

Devanagari script

मनुष्यदत्तं सकलं भुज्यते स्वेच्छयाधमैः । शीघ्रमेतानि त्वं तस्मान्मर्यादायामुपानय

Transliteration

manuṣyadattaṃ sakalaṃ bhujyate svecchayādhamaiḥ | śīghrametāni tvaṃ tasmānmaryādāyāmupānaya

Translation

మనుష్యులు అర్పించిన సమస్తమును ఈ అధములు స్వేచ్ఛగా భోగిస్తున్నారు. కనుక నీవు వీరిని శీఘ్రముగా మర్యాదా పరిమితిలోకి తీసికొనిరా.

Word by Word

• मनुष्यदत्तम्: given by humans
• मनुष्यदत्तम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Adjective
• Root: मनुष्य (प्रातिपदिक) + दत्त (कृदन्त, √दा-दान)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; कृदन्त-भूतकर्मणि क्त (past passive participle)

• सकलम्: entire, all
• सकलम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Adjective
• Root: सकल (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; विशेषण

• भुज्यते: is enjoyed/consumed
• भुज्यते: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: √भुज् (धातु)
• Form: लट् (वर्तमान), प्रथमपुरुष, एकवचन; कर्मणि प्रयोग (passive)

• स्वेच्छया: by (their) own will
• स्वेच्छया: Karana (Instrument/करण)
• Type: Noun
• Root: स्वेच्छा (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, तृतीया, एकवचन; करण/हेतु-अर्थे (by/according to one's own will)

• अधमैः: by the low/wicked (people)
• अधमैः: Karana (Instrument/करण)
• Type: Noun
• Root: अधम (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, तृतीया, बहुवचन

• शीघ्रम्: quickly
• शीघ्रम्: Kriya-visheshana (Adverbial/क्रियाविशेषण)
• Type: Indeclinable
• Root: शीघ्र (प्रातिपदिक)
• Form: अव्यय; क्रियाविशेषण (adverb)

• एतानि: these (things)
• एतानि: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: एतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, बहुवचन; सर्वनाम

• त्वम्: you
• त्वम्: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: युष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: उत्तमपुरुष-सर्वनाम, प्रथमा, एकवचन

• तस्मात्: from that (place/condition)
• तस्मात्: Apadana (Source/अपादान)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुं/नपुंसक, पञ्चमी, एकवचन; अपादान-अर्थे (from that)

• मर्यादायाम्: in the boundary/limit
• मर्यादायाम्: Adhikarana (Locus/अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: मर्यादा (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, सप्तमी, एकवचन; अधिकरण (in/within boundary)

• उपानय: bring, lead (here)
• उपानय: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: उप-√नी (धातु)
• Form: लोट् (आज्ञार्थ), मध्यमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद

Speaker

Skanda

Visual Art Cues

Scene: A commanding address urging immediate restoration of maryādā: offerings of humans being seized by vile beings; the speaker points toward the boundary line of order to be re-established.

Characters & Entities

• Skanda
• Bhūta-gaṇa
• Humans (manuṣya)

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Religious offerings and human dharmic acts are to be protected; divine authority restores order when boundaries are violated.

Which specific holy site (Tīrtha) is glorified here?

No specific site is named; the emphasis is on maintaining dharmic order around offerings.

What ritualistic prescription is mentioned?

Implicitly references “manuṣyadatta” (offerings given by humans), but no explicit ritual procedure is prescribed.