Skanda Purana — Mahesvara Khanda, Shloka 68
Devanagari script
स तमुद्ग्राह्य वेगेन दानवाय मुमोच वै । दानवेन्द्रस्तमप्राप्तं वियत्येव शतैः शरैः
Transliteration
sa tamudgrāhya vegena dānavāya mumoca vai | dānavendrastamaprāptaṃ viyatyeva śataiḥ śaraiḥ
Translation
ఆయన గదను ఎత్తి వేగంగా దానవునిపై విసిరాడు. కాని దానవేంద్రుడు అది చేరకముందే ఆకాశంలోనే వందల బాణాలతో దానిని కూల్చివేశాడు.
Word by Word
saḥhe
saḥ:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Roottad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे (masculine), प्रथमा-विभक्तिः (Nominative/1st), एकवचनम् (singular); सर्वनाम
tamthat (mace)
tam:
Karman (Object/कर्म)
TypeNoun
Roottad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे (masculine/नपुंसकसामान्य), द्वितीया-विभक्तिः (Accusative/2nd), एकवचनम् (singular); सर्वनाम
udgrāhyahaving lifted
udgrāhya:
Pūrvakāla-kriyā (Prior action/पूर्वकालक्रिया)
TypeIndeclinable
Rootud-√grah (धातु)
Formक्त्वा-प्रत्ययान्त अव्यय (gerund/absolutive): ‘having lifted/raised’
vegenawith speed
vegena:
Karaṇa (Manner/करण)
TypeNoun
Rootvega (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे (masculine), तृतीया-विभक्तिः (Instrumental/3rd), एकवचनम् (singular)
dānavāyatoward/for the Dānava
dānavāya:
Sampradāna (Recipient/सम्प्रदान)
TypeNoun
Rootdānava (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे (masculine), चतुर्थी-विभक्तिः (Dative/4th), एकवचनम् (singular)
mumocareleased/threw
mumoca:
Kriyā (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootmuc (धातु)
Formलिट्-लकारः (Perfect), प्रथमपुरुषः (3rd person), एकवचनम् (singular); परस्मैपदम्
vaiindeed
vai:
Sambandha (Discourse particle/निपात)
TypeIndeclinable
Rootvai (अव्यय)
Formअव्ययम्; निपातः (emphatic particle)
dānava-indraḥthe lord of the Dānavas
dānava-indraḥ:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootdānava (प्रातिपदिक) + indra (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे (masculine), प्रथमा-विभक्तिः (Nominative/1st), एकवचनम् (singular); षष्ठी-तत्पुरुषः: ‘lord of the Dānavas’
tamit (that mace)
tam:
Karman (Object/कर्म)
TypeNoun
Roottad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formद्वितीया-विभक्तिः (Accusative/2nd), एकवचनम् (singular); सर्वनाम
aprāptamnot yet reaching (him)
aprāptam:
Karman (Object qualifier/कर्म-विशेषण)
TypeAdjective
Roota- (निषेध) + prāpta (कृदन्त; √āp ‘to obtain/reach’)
Formपुंलिङ्गे (masculine) द्वितीया-विभक्तिः (Accusative/2nd), एकवचनम् (singular); भूतकृदन्त; ‘not reached/while not yet reached (him)’
viyatiin the sky
viyati:
Adhikaraṇa (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootviyat (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्गे (feminine), सप्तमी-विभक्तिः (Locative/7th), एकवचनम् (singular)
evajust/indeed
eva:
Sambandha (Emphasis/अवधारण)
TypeIndeclinable
Rooteva (अव्यय)
Formअव्ययम्; अवधारणार्थक-निपातः (emphatic/limiting particle)
śataiḥwith hundreds (of)
śataiḥ:
Karaṇa (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootśata (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गे (neuter), तृतीया-विभक्तिः (Instrumental/3rd), बहुवचनम् (plural)
śaraiḥwith arrows
śaraiḥ:
Karaṇa (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootśara (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे (masculine), तृतीया-विभक्तिः (Instrumental/3rd), बहुवचनम् (plural)
Speaker
Sūta (Lomaharṣaṇa) narrating to the sages (deduced from Māheśvara-khaṇḍa context)
Visual Art Cues
Scene: Viṣṇu hurls a massive mace with explosive speed toward the Dānava king; before it reaches, the asura releases a storm of arrows that shreds/halts the mace in the open sky—frozen midair amid a lattice of shafts.
Characters & Entities
H
Hari (Viṣṇu)D
Dānavendra (Kālanemi implied)FAQs
Opposition may appear powerful and skillful, yet it sets the stage for the eventual triumph of cosmic order.
None.
None.